Teşekkürler ben kısaca hem kendime hem kurumdan bahsedeyim ve boyu bir çoğunuz bültenlerden biliyorsunuzdur ama Yine de teşekkürler İstersen sen kontrolünü al kısaca levodan Belki hemen bahsetmek gerekirse revokapital Türkiye’nin en büyük değişim sermayesi fonu şu anda ikinci fonumuzla aktifiz 2020 yılında kuruldu 90 milyon Euro’luk bir fon yaklaşık yarısını falan harcadık aşağı yukarı şu anda ilk fonumuzda 2013 yılı Aslında biz Türkiye girişim sermayesi ekosistemi açısından Hani bu slayt bakıldığında bizden önce sadece Türkiye’de bir tane Ben çekyatıldığı vardı biz de aslında öncelerden bir tanesiyiz işte o zaman Türkiye’de henüz böyle kuluçka aşamasında olan girişimler işte paralar akışı vardı genelde Türkiye Daha ziyade işte üretim mahiyetine yatırımlar giriyordu şimdi bakıldığında Türkiye büyük bir ben çöker ve startup ekosistemi haline geldi hem yurt içindeki yatırımcılar hem de yurt dışından gelen İşte bu daire kitinin bakımından lokomotifi diye bir teknoloji sektörü bizi Bunun dışında ikinci fonu kurduk 90 milyon euro Dediğim gibi şu an K12 tane in mestune yaptık ve genelde en büyük kas gücümüzün olduğuna inandığımız işte fintecho sistemi ya da fintekin daha tanjantın da İşte gelişen domage gibi sektörlere yatırım yaptık Ama tabi Bugünün de işte konu bir anlamı önemine vurgu çekmek için eadi her zaman böyle yakın en takip ettiğimiz endüstrinin başına geliyordu işte ikinci fondan ilk yatırım yaptığımız İşte aslında Survivor’ın güzel bir örneği bu şeylerde otomotivde kullanılan işte hologramlar işte geleceği otonom Driving trendler arasında böyle çok hayli bahsi geçen bir şey endüstri ilk yatırımcı fondan bu olmuştu gayet iyi gidiyorlar şimdi ikinci bir yatırımımız olan bir yıldır hayaller var burada şey işaret koyduğunu şu ana kadar işte 2 falan Toplamda 2 tane unicorn yarattık Hatta bir tanesi dekanı getir herkesin bildiği ikinci unicornumuzda İnşallah bir yıldır yakında açıklayacağız bu şekilde ben devam edeyim benim elimde uğursuzluk oluyor Tamam şimdi biz biraz daha lexeciyiz Yani daha ziyade artık belli bir aşamaya gelmiş belli ciroları elde etmeye başlamış ekip anlamında belli bir skyale ulaşmış girişimleri yatırım yapıyoruz Tabii ki Odak noktamız genellikle itibariyle Daha ziyade yurt dışına yani burada pişen Mutfağı burada olan Ama yurt dışına hizmet veren İşler bu Herhangi bir domainde olabilir burada İşte bizim en çok böyle yatırım tezimizin bazını oluşturan 5 tane kategorisini sınıflandırdık Bugün yine konuşmak gerekirse bizim en büyük ikinci fonumuzda inandığımız tezlerden bir tanesi şu yayaya bir çatı olarak kullanıyoruz ya da bir taban değilim Bir zemin onun üzerine dikilecek işte apartmanlar binalar yara mesaj atıyoruz Aslında biz buradan kastımız şu şu an da işte fintech enerji ve helt olarak bakıldığında bu alanların daha fazla gelişebilmesi için eğer nasıl kullanılabilir Machine örnek nasıl kullanılabilir bu alanlar olarak yatırım yapmaktansa platformdan herkese şu anda yatırım yapmaktansa Daha ziyade bu chat GPT kullanarak nasıl bir mimari ile işte nasıl bir terzilikle nasıl bir değer yaratılabilir nasıl bir marka yaratılabilir nasıl bir ürün yaratabilir biraz daha buna bakıyoruz ve bahsi geçen 5 tane domainde kullanılabilir yani kişiye uygun Yatırım sürelerinin yaratılabilmesi için önerilmesi daha konuşmuş tarafı işte zaten söylemeye gerek yok Herkesin bir konuştuğu şeyler tarafın en büyük kas güçlerinden bir tanesi uzun zamandan beri burada e yayında gelişimiyle beraber şey görmeye başladık açıkçası Daha önce hiç böyle tespit edilemeyen anomalileri veya işte böyle ne bileyim prosesing teknoloji metodularak sahibi bir şekilde yeni bir çığır yeni bir Horizon katan işlere bakıyoruz son yıllarda zaten son yaklaşık 2-3 yıldır çok yakından takip ettiğimiz iki tane yatırım yaptığımızda omayın Burada da işte kanservisörü artık işte Doğa sınırlarına ulaştı biliyorsunuz işte ne bileyim ilaç Endüstrisi artık hiç bakılmamış inişlere tanjantları kılcal damarlara bakılarak ürünleri işte olabilir ya da işte bir tane Ne bileyim ameliyat tekniği olabilir ya da ne bileyim işte mr’larda kullanılan kanserle tümör hücreyi dit edilmiş olan bir teknik olabilir bu teknikleri farklı bir bakış ya da perspektifle teknolojiyle nasıl daha iyi bir şey yapılabilir siz söyleyin geliştirebilir o alanlara bakmaya başladık enerjide de zaten fiyatlama veya işte ne bileyim fizibilite alanlarına bakıyoruz bu yani bizim Aslında Revo olarak baktığımız şey platformdan ziyade bu platformun üzerine dikilecek dikeyler ya da diğer tabirle işte daha ameneratörle apartmanlar arazinin üzerine ne dikebiliriz Biz biraz buna bakıyoruz sektör büyüyor hani çok anlatmama gerek yok herhalde biraz şey değinmekte fayda var yani bugünün yine anlamanın önemini katkısı olması açısından bizim ev olarak late statej tarafta bir yatırımcı neye bakıyor onu biraz değinmek istiyorum Hani sizin için de faydalı olması açısından burada eminim aranızda Hani girişimciler vardır daha öyle stej yatırım yapan yatırımcı şeyleri var profilleri de varlarınızda bizim bakış açımız biraz sektörü şöyle artık yaklaşık işte 20-30 yıldır herkes sohbeti konuşuluyor ve artık Sohbet dediğiniz şey bir etle Kemer büründü ve artık ürünleşmeye başladı işte Son yaklaşık 10 yıldır da devoks konuşuluyor artık yani soft sistemine kontrol eden birçok site bu mimari tarafta Ne bileyim işin ne kadardı ekipler olabilir bu işin yazılımını yapan olabilir işte konteyner falan olabilir Şimdi baktığımızda bir ekipler vardı o ekipler kendi iç kendi ihtiyaçlarına göre bir ürün geliştiriyordu ve bu ürünü de ya tuttuğu takdirde Biz buradan spinot edelim şirketten istifa edelim kendi önümüzde birçok enterprise sunalım diyen bir böyle bir kanat vardı bir de bu işi Open sos yapan bir ekipler vardı şimdi bakıldığında biz bunun biraz etli kemiğe büründüğün işte Mesela ben şenoli tarafında enel off toollarının çıkmaya başladığını gördük ve bu artık işte ilk yine opens başladı filizlenip biraz daha böyle enterprise bürünmeye başladı biz bunun gölgesinde neler yapabiliriz ona bakıyoruz son zamanlarda iki tane Aslında bizim gibi led strate yatırımcılar için sıkıntı vardı bu alana yatıralım yapılabilmesi açısından bunlardan bir tanesi bu işin Az önce bahsettiğim şey ette yemeği bürünme Yani işin bir iskelete inşa edilme süreci vardı onu Yavaş yavaş artık oluşmaya başladı ve commercialization’da başladığını görüyoruz ama ikinci en önemli konu Yapay Zeka dediğiniz şeyin gelişmesi için ve artık humanı yer gerçekleşebilmesi için en büyük konuş şuydu olabildiğince milyarlarca data’da oturdu birleştirip onu yorumlarda harmanlamak gerekiyordu işte içine bir şeyler infus etmek gerekiyordu falan Şimdi artık yeni yeni bu falan ya da open’a geldiğini görebildik yayın yani ne demek istiyorum artık Normalde işte örnek veriyorum bir enterprise kullanılan bir Algoritma ya da modeli hayal edin sadece beslendiği data fiyatı kendi içerisinde yaratılan işte datalar ve adam aslında aynı modeli gidip başka bir enterprise kullanmak mümkün olmayabiliyordu şimdi günümüzde artık konuşuyorum oraya milyarlarca bir data koluna eşiniz olduğu takdirde farklı farklı noktalardan besin almaya başlıyor bu model ve artık çok daha sağlıklı sonuçlar çok da işte başlayacağız Biz de işte bu ikinci doneyi bekliyorduk yani ne zaman artık konuşmaya ve biz buradan daha sağlıklı bir ne derler olmuş ürünleri görmeye başlarız bizim biraz yatırım tezimiz buydu Yani bu eksendeydi 2023-24 içinde yani bu alanda en azından birkaç tane yatırım yapabilmeyi hedefliyoruz biraz böyle konderse yapmaya çalıştım olabildiğince sorularınız varsa böyle interaktif de yapabiliriz bu şekilde Ben sizin etkinliklerden bir tanesine katılmıştım orada şeyden bahsetmişti Cenk Bey biraz daha böyle Yapay Zeka değil de startup ekosistemleri 10 senede bir olgunluğa ulaşıyor Biz şu anda 10 senedir belki yapay zekadan tam olarak bahsetmiyoruz ama Yapay Zeka tarafında da bir olgunluktan bahsetme noktasına geldik sanırım Türkiye ekosisteminde de bununla ilgili böyle senin gözlemlerin Neler düşünüyorsun Ne kadar bir olgunluğa ulaştık ya da önümüzde ne kadar zaman var bir olgunluğa ulaşmak için açıkçası biz öyle işte çok yapmamakla beraber son bir yıldır bu adamı çok böyle dikmeye başladığını şunu farkettik iyi kıraçlara sahip işte iyi okullardan mezun çocuklar Türk gençleri işte Yurtdışına giden Master yapanlar vesaire genelde şu anda girişimleri bu domaini koymaya başlar ve Aslında bence kuluçkaya ya da yuvadan uçma dönemim artık gelmeye başladı çok sağlıklı girişimler görüyoruz yani çok daha sağlıklı fikirleri olan potansiyeli güçlü olan girişimler görmeye başladık Ve sonra böyle görüştüğümüz yer ilk defa tanıştığımız girişiminde çoğu işte kendi işini anlatırken başına bir eyalet artık böyle bir isim ya da ürün olmaktan çıktı yine enable başlıyor falan Dolayısıyla artık eğer Bence her şeyin içinde olacak ve bırakın Türkiye en azından globalde de artık çok yeni bir hikaye değil yani enterprise ile fiyatlama Dediğiniz zaman 30-40 yıldır dedim rtel şirketleri fiyatlarımızdan eya dediğiniz İşte o istatistikle ilgili bir Algoritma çerçevesinden yapıyorlardı bunun ürünleşmeye başlaması bir meseleydi yani O bahsettiğim çatı katmanın o işin platform kısmında Çünkü Google amazon’a kafa tutmak neredeyse imkansız İşte bu işte Mimarlar birileri çıkacak ya da mühendise neyse işte bir şeyler inşa edecekler noktasındaydı ekran kapandı Şimdi Bence onun artık yeşermeye başladığını gördük problem şurada şu anda Yani 10 yıllık şeyleri vurgu kurmak gerekirse bunun ne zaman paraya dönüşeceği ne zaman manitası başlayacağı bir mesele Biz şu anda onu biraz ölçmeye çalışıyoruz şu anda aslında tam belki yapay zeka ile öne çıkmamış ama yapay zekaya çok kullanan şirketlerden de hikayeleri çok büyük yatırımlar hikayeleri de duyuyoruz bir taraftan O da Bir de şey sormak istiyorum son olarak gelmiş şimdi Global olarak biraz daha böyle bir enflasyonist ve biraz daha küçülmeci bir ortamdayız bu direkt olarak Yapay Zeka kitapları özelinde değil ama biraz daha late Seç startupları nasıl etkiliyor Orada mesela yatırım turuna çıkacak olan startuplar için senin önerilerin var mı Şöyle yapsınlar bu kişilere gitsinler ya da bunları yapmasınlar diye Güzel soru Yani trendlere baktığımızda son bir yılda özellikle 2022’nin son işte ikinci yarısında itibaren yine ilk yarısı çok sağlıklıydı Türkiye hepsi sağlıklı Bu arada Türkiye’de işte bu bana getirdiği trendyolları bile kırptığınızda yani Türkiye hala ekosistem olarak büyüyor ama ikinci yarıda böyle bir gevşeme gördük İşte biz o Avrupa’ya da yatırım yapıyoruz doğar fakat ciddi bir gevşeme var yani daralma var diyelim işte unicornik çıkmadı ikinci yarıda meselesi doğru Avrupa bloğunda Türkiye katmıyorum bunu şimdi bir sıkıntı var para ucuzken yani ucuzken yatırım sekretmek kolaydı Şimdi Tabi ki işte o büyük işte ne bileyim tigerlar için yüksek olan vesaire birçok kendi işte evindeki yangını söndürmeye çalışırken yeni startupları işte Katar yazmaktan biraz çekiniyorlar açıkçası şimdi bizim profil şirketlerinin de işte Polonya oluyor bizim orada önerdiğimiz birinci konu çok böyle realistik fiyatlama teklifi değerlemeler beklentilesiyle devlet pazara çıkmaları oluyor Bu birincisi çünkü en kötü şey yani çok büyük bir derleme beklentisi ile pazara çıkıp sonra kuyruğunuzu kıstırıp ya ben böyle demiştim İşte 50 milyon dolar beklentiye girmiştim Ama 30 verseniz de olur demek Bence yaşayacağınız en büyük sıkıntılardan bir tanesi Çünkü kimse Onu baya etmiyor Maalesef öyle bir durum var o yüzden ilk baştan doğru Red BYS doğru şeyler doğru ne derler motivasyonla seçmek yok Burada da en büyük Bence destek kaynağı ilk yatırımcınız her kimse bu Angela olabilir CC için wester olabilir onun himayesi altında piyasaya çıkmak çünkü genelde falan dolar bu konuda biraz şey olabiliyorlar yani Herkesin kendince egosu olabiliyor haklı olarak Çünkü herkesin en kıymetli böyle ailesiyle şirketi işte birçoğunun şirket kuramıyorsun büyük Kıymet Dolayısıyla o da çok daha doğru advise olarak piyasa çıkmana gerek yok Bu birincisi İkincisi de kendi mesleklerini doğru okumaları gerekiyor yani orada ihtiyaç Neyse çok kötü metriklerle piyasaya çıkıp Bence dayak yemek yemenin yerine metriklerini biraz toparlayıp Bu arada çok küçük bir fan Rising round yapıp kendi belki mevcut yatırımcılarından Habibe ihtiyacım sadece 500 gün var 300 bin dolar Ben de şu keyfi düzeltip tekrar piyasaya teslim Bence sağlıklı yöntem şu anda o gibi gözüküyor çok teşekkürler bahsetmişken angel’ımız Ayşe İnal alan davet edeyim Çok teşekkür ederim Deniz birazdan tekrar zaten konuşuyor oluruz bir mikrofon değişikliği yapacağız [Müzik] Ayşe Hoş geldin Merhabalar Hoş bulduk hoşça geliyor Sanırım Aynen Tamam biraz böyle Melek yatırımcı ile gitmekten bahsetmişken biraz böyle Melek yatırımcı kavramından bahsedelim Melek yatırımcı nedir yatırım ağları ile arasındaki fark nedir biraz da bunları Anlatabilirim tabii ki burada genel herkes girişimci Anladığım kadarıyla daha sağlıklı girişimciler var yatırımcılar var aramızda Onun dışında böyle yatırım konusunda merak eden insanlar var tabii ki Melek yatırımcı nedir Aslında Melek yatınca sizin işinizi a noktasından B noktasına götürmek için size destek veren kişidir ama nasıl destek verir hem Network sağlar Hem para yatırır hem de mentorluk yapar O yüzden de bir melek yatırımcı alırken Aslında sizin işinize destek olabilecek mi olamayacak mı diye bakmak lazım ama bu desteğe Neye ihtiyacınız olduğunu Aslında sizlerin belirliyor yani girişimcinin belirliyor olması lazım örnek veriyorum Hani bir mentörlüğe liderliğiyle şüphe ihtiyacı varsa ona göre bir melek yatırımcı olabilir sadece ben paraya ihtiyacım var onun dışında çok da bir şeye ihtiyacım yok diyorsa ki böyle olmamalı ama bazen olabiliyor O zaman para yatırabilecek bir melek yatırımcı olabilir ya da benim bir network’a ulaşmam lazım Ben bir iş modeli yapıyorum Ve benim farklı müşterilere ulaşmam gerekiyor diyorsa beautu bilir networke olan bir melek yatırımcı olabilir Yani aslında Melek yatırımcı tamamen gemiye binip şuradan Rüzgar geliyor bak Buradan dalga var Ben sana şu kıyıya çıkmana şöyle destek olabilirim diyecek insandır hiçbir zaman hani Dümene oturacak ve dümeni kullanacak insan değildir hiçbir zaman hani onu fark ederek biraz Aslında Melek yatırımcılığı yatırımcıya girişimcinin yönlendirmesi lazım günün sonunda iş girişimcinin işi Çünkü ve Melek yatırımcı da girişimciye güvenmek ister Yani memleketimde hiçbir zaman ne yapacağını bilmeyen bir girişimci yatırım yapmak istemez Çünkü günün sonunda parasını yatırıyor ve Oradan da adı da Melek de olsa bir yatırımdan bir geri dönüş bekliyor O yüzden de mutlaka oradaki güven ve bu kişinin bu işi yapacağına inanması gerekiyor Ben hep şey diye düşünüyorum yani biraz yatırım isterken ya da bir şey yaparken insan kendileri Melek yatırımcı koyup düşünürse belki daha rahat ne isteyeceğini ve ne istemesi gerektiğini anlar diye düşünüyorum Melek Yatırım ağlarının farkı da mesela Melek yatırımcı bireysel bir yatırımcı türü Melek Yatırım ağları da toplu yatırım yapılan yerler oradaki fayda ne Hani siz bir girişimci olarak gittiğiniz zaman daha çok paraya ulaşabiliyorsunuz daha çok networke ulaşabiliyorsunuz yatırımcı tarafından da şöyle bir avantajı var riskini dağıtıyor İşte benim örnek veriyorum e-ticaretle ilgili bilgim çok iyidir ama oyunla ilgili yoktur ama Melek Yatırım alanında oyunla ilgili bilgisi olan insanlar vardır Ben onlara güvenirim onlarla birlikte yatırım yaparım Aslında yatırımcı tarafında böyle bir avantajı var girişimci tarafında Dediğim gibi daha fazla net fark daha fazla para burada ama yatırım miktarı çok da değişmiyor ağlara ya da bireysel meleklere gittiğimizde değil mi İkisi de aslında biraz daha ön liste iç diyebileceğim hepsi öyle işte yani merdiven olarak hepsi erken aşama ama oradaki rakam fark edilen bir kişi 50 bin dolar yapabilirken Bir Melek Yatırım anında 10 kişi 50 bin yapsa 500 bin dolar yatırım yapabilir O yüzden de hani biraz ihtiyaca göre de değişir örnek veriyorum işte küçük bir yatırıma ihtiyacım var Ben küçük bir keyfi yer göstereceğim diyorsanız o zaman ondan gitmeniz lazım ama eğer ben yok Bir erken aşama yatırım turu yapacağım 500 bin dolara ihtiyacım var işte 300 bin dolara İhtiyacım Var diyorsa o zaman tabii ki Melek yatırımcılar daha mantıklı olabilir Benim az önce konuştuğum arkadaşlardan birisi de yani şöyle de çok fazla kez var Biz yeni bir ekip kurduk şirketleştikte Ondan sonra bundan sonra işte işimiz üstüne geliştirmeye çalışıyoruz yani çok fazla insan var Yapay Zeka tarafında da farklı startup sektörlerinde de bir ekip ne zaman Melek Yatırım diye ne zaman buna ihtiyaç duyuyor oradaki adımı ne zaman atmak biraz daha doğru olur yani bence zaten bir girişimci aşağı yukarı ne yapacağını biliyor yola bir problemle çıkıyor ve bir çözümle çıkıyor o yüzden de problemin markete fit ettiği bir dönem var o yüzden de bence en doğru dönemki meleklerin de en istediği bireysel melekler bazen fikir aşamasında da yatırım yapabiliyorlar işte ya Ahmet ben hani sana ihtiyacım var şu parayı koyar mısın sizi de tanıyordur öncesinde ona yatırım yapar o başka bir hikaye ama onun dışında Bir Melek Yatırım alana yani kurumsal bir Ağa gittiğiniz zaman mutlaka bir rakam istiyor Yani tekelin döndüğünü istiyor Bu ne demek bir problem var Ben bunu çözümünü getirdim çözümünü gösterdim Bununla ilgili 3 müşteriye sattım 10 tane kullanıcı aldım bin kişiye ulaştırdım ve bunlar benim çözümü kullanıyorlar Valide etmek Aslında oradaki konu ona yaptıktan sonra Melek yatırımcı zaten yatırım yapar yani orada bir valizasyon görmek ister Melike genelde ama bir taraftan da çok erken aşama olduğu için çok büyük başarılar sahibi de olmuyor bu aşamadır çok büyük rakamlardan bahset miyorum yani örnek veriyorum Siz bir şey sorunu fark ediyorsunuzdur onu bir tuğla ya da ne bileyim kişiyle çözüyorsundur ve sonra da üç kişi de buna para veriyordur ve bunu alıyordur ve kullanıyordur kullanım oranı da yüksektir o zaman problem çözüyorsunuz zaten Peki bu aşamada startupın kendisini inandırabilmesi için yatırımcıya yani belli bir miktar inandırıcılığı var tabii ki Çünkü teker dönüyor dediğim gibi ama startupta ne arıyor yatırımcı yani Özellikle erken aşamada takım kesin takım Yani bunu herkesle söyler Bu gerçekten çok doğru çünkü bir işi yapacak olan takımdır kişi değil mesela bazen Hani girişimciler tek başlarına yola çıkıyorlar bu bence çok zor Yani hem kişinin kendisi için çok zor Çünkü çok zor bir yolculuk hakikaten hem de yapabilitesini azaltıyor riski de azaltıyor Çünkü yatırımcı yatırım yaparken takıma bakarken Şunları da düşünüyor yani Allah korusun başına Taş düşebilir böyle rahat olabilir işten vazgeçebilir herhangi bir şey de olabilir yani işle alakalı değil regülasyon Olabilir bu iş tutmayabilir girişimciye bir şey olabilir gibi nedenler var o yüzden yani Hani bazen girişimci olarak şey düşünüyoruz yani ben bunu yap Hani gibi oluyor ama Oradaki konu sadece kişinin yapabilmesi değil aslında o yüzden bir takım olması lazım ve takımın Bu işle ilgili bilgisinin olması çok kıymetli yatırımcı açısından örnek veriyorum Siz bir teknoloji işi yapıyorsanız içeride daha önceden teknoloji işi yapmış bir kişi varsa yani yazılım yapmış İlla girişim yapmasına gerek yok yazılım yapmış ve bu yazılım nasıl yapacağını biliyorsa zaten o takımda olmalı ya da e-ticaretle ilgili bir iş yapıyorsanız e-ticaret firmasında çalıştıysanız bu önemli Çünkü siz problemi Orada fark ettiniz ve burada yapıyorsunuz gibi Yani aslında geçmiş pek rantta yaptığınız işle alakalı bir şeylerin oluyor olması yatırımcıya güvenmiyorum Çünkü yatırımcı günün sonunda risk bu hesaplıyor risklerine azaltıyor İşte bu takım bunu yapabilir mi kabiliyeti var mı 3 kişilik 5 kişilik bir takım mı Aynı zamanda birilerini ikna etmiştim sadece kol falandır kurucu ortak seviyesinde söylemiyorum örnek veriyorum içeride iki kişiyi bir şekilde ikna etmiştir diyor ki kişi de onlarla çalışıyordum çok güzel bir gösterge mesela Yani aslında o yüzden de gösterebilmek Çok önemli çünkü yatırımcı Şuna da bakıyor girişimcinin bir şey ikna edip edemeyeceğine çok bakıyor aslında 21’den yani siz ikna ediyorsanız bugün ekibinizi takımınızı yatırımcıyı da ikna edersiniz yatırımcısını ikna eden müşterisine ikna eder Yani aslında orada genel olarak işe inandırma Çünkü Sonuçta herkes bir vizyona amaca hedefe koşuyor orada gerçekten bir girişimcinin de ona koşabileceğini göstermesi lazım takım tarafından o zaman böyle kofandır olması ekibin yani çok kıymetini çok daha önemli 5 sene boyunca işte startuplarla görüşüyor 3 gün girişimci ile görüştüm orada yatırım yaptık yatırım yaptığımız işlerden biri insandırdı biliyorsunuzdur Muhtemelen ve bir tanesi de Usta eliydi o zaman mesela hani ikisi aynı dönemde geldi Herkes çok tutkulu yapmak istiyor problemler çok Valilik Market çok büyük falan her şey aynı yani Hiçbir problem yok ekip çok iyi falan tek kurucu ortak ve geçmişinde de bu tecrübe var Üstelik 4 tane kurucu ortak geldiler ve geldikleri zaman ben birebir bir sene boyunca şunu gözlemledim yani her konuyla ilgili insandır o kadar farklı ortak farklı yerlerden tutuyor ki tak diye iş çıktı Yani bir anda ama Usta elinde Hani müşteriyle mi uğraştın muhasebe ile uğraştım büyüme ile mi finansla mı Zaten yatırım almak dediğiniz 6 ayınızı bloke eden bir şey ekliyorsunuz sonunda Yani onunla birlikte iş yapmak çok zorlaşıyor O yüzden hani destek mekanizması ortaklık zaten destek birbirine O yüzden destek mekanizması çok önemli ben bunu gözümle de gördüm Mesela biz şimdi işte revel Games kurucu ortağıyım ben aynı zamanda işte oyun işinde biz 4 ortak kurduk hepimiz başka taraflardan sorumluyuz ve çok önemli bir şey Sonuçta benim hiçbir zamanla ilgili aşırı büyük bilgi bilmeme gerek yok zaten produ veren insan var Ben genel olarak anlasam yeter ya da onun bizans’ı çok iyi anlamasına gerek yok genel olarak anlasa yeterli Ama herkes kendi alanında iyi yaptığı sürece iş daha hızlı çıkıyor biraz da böyle sertaplar Melek yatırımcıları nasıl seçmeli ya da ağları Ondan rahatsız edebiliriz Belki bunu Hem şu şekilde sormak istiyorum her zaman mesela yapılan işi teknolojiyi anlatmak çok kolay olmuyor çünkü nasıl ekipte Herkes her şeyi bilmiyorsa yatırımcılar da bütün teknolojileri baştan sona dinliyor olabiliyorlar Orada hem yapılan teknolojiyi Nasıl anlatmak gerekiyor hem de İlk soruda bahsetmiş olduğum gibi mesela işte bazen networke bazen farklı şeyleri ihtiyaç duyulabiliyor oradaki o yatırımcı seçimi yaparken Çünkü birazdan erken aşama olduğu için daha da zor oluyor yani biraz daha zayıf derece geçince startuplar için de daha kolay Çünkü daha pişmiş daha bilinir ve var Evet Teknik bir iş yapıyorsan Aşırı zor orada şey diye tavsiye edebilirim hani çok girişimci de denediğim için baktığım zamanda karşı tarafın anlayabileceği değil de anlatmak yani Özellikle mesela Direkt çözümden başlamak değil de önce karşı tarafa problemi iyi anlatmak yani o günün koşullarını müşterinin ne de zorlandığını örnek veriyorum Siz işte bir bir tane e-ticaret sitesine işte altyapı hizmeti veriyorsanız Aslında e-ticaret sitesinin altyapıyı kullanmaktaki zorluğunu anlatarak başlayabilirsiniz o insanlara bunları rakamlarla söyleyebilirsiniz Yani şu kadar kaybı var ya da şöyle kullanamıyor ya da şu kadar fazla insan kullanıyor gibi bazı böyle hani verimsizlik metrikleri vermek hali hazırda problemle ilgili ya da problemi iyi anlattırmak ve karşı tarafın problemi önce gözünde canlanması gerekiyor ki ikna olsun problem anlamazsa ikna olmaz o yüzden önce problemi iyi anlatmak anlayabileceği bir dilde anlatmak sonra çözüme anlatmak ve çözümle birlikte ona kazandıracağı şeyleri anlatmak çok önemli yani işte para olarak mı kazanç sağlayacak Ne bileyim farkında Market olarak mı neyse onu anlatmak kıymetli amazon’un retrifleri tabanında bir tane yazılım yazıyordu cland yazıyorduk aslında datalar işte daha hızlı çekmek rollerle ilgili orada direkt yatırımcı anlatmak çok zordu Bence bizim meleklerimizin bir kısmını anlamadı işin ne olduğunu zaten yatırım yaparken orada tamamen anlatırken işte şirketlerin yaşadığı sorunları anlatarak başladık Aslında ne sorun yaşıyor Şunu yazıyor şunu da biz böyle çözeceğiz dedik bazen anladılar bazen anlamadılar ama yani Teknik olarak ben anlatmak daha iyi zaten aslında medeniyet yatırımcılar da bir yerlerde bir profesyonel de oldukları için genelde Sanırım bir sektöre ya da böyle Onların da ilgisini çekebilecek bir şeye hitap ediyorsak genelde anlaşılıyor diye Aynen o yüzden alakalı Melek yatırımcı anlıyor bazen de şöyle oluyor mesela Melek yatırımcılar şöyle yapıyor bir işle ilgili gittiniz o memleketimci Anlamadı ama arkadaşı var anlayan arkadaşına gönderiyor diyor ki Ahmet ben buna yatırım yapacağım diye düşünürsün Ahmet bazen diyor ki ben de yatırım yaparım ya da buna Yatırım yap iyi diyor O zaman böyle yatırım yapıyor o zaman Başka arkadaşlarım da şey yapıyor yani hani biraz daha böyle girişimcilik tarafından bahsedelim Sen aynı zamanda da hem exit yapan az önce de söylediğin gibi hem de şu anda da devam eden bir Start tapın da kurucususun ve biraz daha böyle buradaki hikayelerden bahsedelim yani işte Nasıl exitti oradaki süreç nasıl başlattı kaç senede egzoz etti biraz böyle önce dataroğul’dan Ondan sonra da revel games’ten bahsediyor Çok kısa bahsedeyim belki herkese şey olsun diye ben 5 sene kurumsal çalıştım sonra 5 sene Galatasaray şimdi 7 oldu girişimcilik tarafındayım datorova Ben sonradan ortak oldum Peki bir tane teknik girişimciydi Sonradan ben Business tarafına Geldim ortak oldum 8 ayda sattıkları olamaz ona Eee orada şöyle bir süreç oldu aslında hani biz yazılımı yazmıştık Amazon işte redifleri tabanında Bir yazılım yazıyorduk Aslında o süreç şöyle oldu Biz seneye fark ettik ki bir lise seçmemiz lazım bir yere odaklanmamız lazım Çünkü çok fazla Market çok büyük Öyle olunca biz de redif şifre odaklandık müşteri arttırdık Aslında bizim yaptığımız iş biraz zor oldu hızlıca satış yaptık 8 ayda da exit oldu Ee orada dikkat çekmek için işte Farklı farklı şeyler uyguladık renk güneşte postlar koyduk sürekli işte amazon’un equestrian tarafındaki kişileri ekledik sonra postlar Koyduk Biz şunu yapıyoruz bunu yapıyoruz falan diye Sonra Onların oradan dikkatini çekti yani biz aracı kullanmadık biraz Aslında Marketing ile gittik yani öyle söyleyeyim öyle bir satış oldu orada sonrasında oradan işte sonrasında revel games’i kurduk rolü ne oluyor Oradaki böyle hangi noktalarda stratejik oluyor Melek yatırımcı nasıl yönlendirmeli Melek yatırımcı en başta çok etkili oluyor ilk başta sonrasında biraz rolü yavaş yavaş düşüyor anca böyle çok hani Network çok geniş globalde çok fazla networke olan büyümesine çok destek olacak bir melek varsa içerde o başka ama onun dışında daha bıdık bıdık melekler diyeyim yani onlar başta sona gelene kadar ya da işte seri B’ye gelene kadar daha destek olabiliyorlar O da maksimum seride yani seri A’ya kadar Aslında genelde orada Network etkisi çok fazla oluyor Onların yani şeyde çok fonu getirmekte fona ikna etmekte bir de şöyle bir etki oluyor görünmeyen işte örnek veriyorum hani ne bileyim Melih Ödemiş yatırım yapmışsa Eğer bu işe Aa işte fon diyor ki Ya Melik varsa iyidir diyor Tamam yaparım diyor Melih de diyor ki işte ben bu işi yatırım yaptım istersen bir ilgilen demesi onu bir referans oluyor hastasın angel’ları daha çok hani hem no hava anlamında kullanmak hem de network dediğim gibi aslında bir referans networku olarak kullanmak Önemli çünkü hani o varsa ben de girerim diyorlar bunu Bir de son olarak şeyi sormak istiyorum mesela yatırımcılar da aslında birazcık referans yöntemiyle yatırım yapıyorlar bu özellikle globalde yatırım almak isteyen startuplar için Türkiye’de hep yatırım aldıysa kendilerini yurt dışında nasıl ölçekleyebilirler ya da orada nasıl yatırım alabilirler bunun böyle bir önerisi var mı yani şimdi iş modeline göre çok değişir O yüzden bir üste iş modellerine göre Ama bir kere yabancı yatırımcının yatırım yapması için Türkiye’den yatırımcının olması lazım içeride Yani siz hiç Türkiye’den Ben para almayacağım direkt yurtdışına gideceğim Dediğiniz zaman yani o insanı tanıyor olmanız lazım yoksa yabancı yatırımcı şey diye bakıyor Yani bu iş bu kadar iyidir niye bana geldi yani niye ülkesinde buna yatırım alamadı da bana niye düştü bu iş diye bakıyor O yüzden de mutlaka hani kendi ülkenizde daha önce tanıdığınız çalıştığınız bildiğiniz birilerinin ya da Türkiye’deki meleklerin ya da Türkiye’deki fonların yatırım Yapması çok kıymetli Öncelikle onu söyleyeyim ve Bence Ee yani benim tecrübemle benim fikrim Ee bu Merhabalar Hoş geldiniz Buyurun ben sizi tek bir bırakayım nasıl isterseniz Tamam ben biliyorum o zaman soru olursa kesinlikle Ben de heyecanlandım bu sorular Ayşe’ye geldiyse bana hangi sorular gelecek diye korkuyorum Vallahi ben Betül Hanım sağ olsun o kadar güzel sorular hazırlayıp göndermişti gibi toplantı öncesi ben onlara böyle cevap niteliği taşır mı bilmiyorum ama bazı böyle 5 maddeli bir yol haritasıyla bir şeyler anlatayım diye bir notlar çıkardım biraz onlardan bahsetmek istiyorum ismim Hakan bir tane tüm provalarını Entegre oldu Yüksek Teknoloji işlere yatırımlarımız var bu yatırımların içerisinde drone’dan insansı Karacan robotik sistemlerden Leo teknolojilere işte kar Park macunu her TR gibi farklı farklı alanlar söz konusu erken aşama yatırımcıyız donanım ve yazılım Entegre olduğu işlerde Bir de erken yaşama yatırımcı olunca süreç çok uzuyor Yapay Zeka işleri de benzerdir diye düşünüyorum Çünkü yatırım haftası teknoloji içerisinde Yapay Zeka var ve Eninde sonunda hem işe değer katıyor ama bir taraftan da yolluluğu ve yolculuğu da uzatıyor Aslında şöyle ben Betül Hanım şey istediğinde doğru yatırarak gerçek büyümeye odaklanmak diye böyle 5 maddede bir şey anlatmak istedim birincisi şu şöyle bir istatistik var %137 milyar dolarlık bir pazar var ve her sene %38 büyüyor bir nokta sekiz trilyon dolarlık bir pazara gideceği öngörülüyor yapay zekanı Bu da şu demek bu işte ekmek var Yani çok basit tabiriyle doğru Bir yerdeyiz Ee ikincisi hep korkulan bir şey vardı işte dünya kötüye gidiyor işte Faizler şu noktaya gidiyor kriz var ve benzeri Aslında krizler Hani klasik anlamda hep konuşuyorlar fırsattır ve benzeri anlamda ama iki türlü bakmak lazım ve en yerde Şöyle bakıyorum Türkiye ve dünya ekosisteminde de bence çok farklı bugün Amerika’ya gitseniz belki yatırımcılar yatırım yapmak konusunda biraz daha elleri sıkı son bir senedir diyelim Ama Türkiye ekosistemi Aslında istatistiki olarak belki de son dönemde milyar doların üzerine kendini atarak farklı bir ligde kendini gösterdi Çünkü Türkiye zaten dünyadan normalde de ayrıştığı için bence bu dönemde dünya o tarafta startuplara yatırım yapmakta imtihan ederken biz bu böyle bir imtinada bulunmadığınız için bence Burada da pozitif ayrıştırdık diyebilirim O yüzden Ee Türkiye’den de yatırım almamız gerektiğine göre öncelikli olarak Ee şu anda Türkiye’de yatırım olarak Bence kötü bir şey değil Ee çok konuşulan şöyle bir genel özeti anlattıktan Sonra şöyle bir şey söyleyeyim çok son dönemde konuşulan cümlelerden Birine bir yorum getirmek istiyorum Story telif dönemi bitti denilen bir laf duyuluyordur Ee işte artık hikaye anlatarak işe Eğer Store senin ifadesini bir hikaye anlatarak yatırım aldık dönemi diye anlıyorsak evet Ee bu başka bu bitti doğru Ama zaten story’nin hikaye anlatma ötesinde olması gerekiyor storyt yüklediğiniz hikayenin altı ayakları yere basan doğru bir yapısı olan dengeli bir ekibi olan Fikri olan metrikleri olan bir şey Dünya metrikleri çok konuşmuyordu Şimdi para kıymetli hale gelince metrik konuşulmaya başlandı ama baktığımız zaman bana sorarsanız zaten metrikler hep konuşulmalıydı Çünkü bir işi nihayetinde hep yatırım odaklanıyor ama en önemli gördüğüm şeylerden biri bir iş para kazanmak için yapılır karlılık için yapılır kar etmeyen bir business’a hiç kimse yatırım yapmaz bugün nihayetinde ekvat etmek için de olsun yatırım yapmak için de olsun metrikler konuşuyor neden bu iş para kazanır mı Biz yatırdığımız parayı kurtarabilir miyiz diye nihayetinde Story telling dönemi bitti mi Bence yeni başlıyor nasıl yeni başlıyor doğru ekiplerle doğru işi doğru metriklerle yatırımcıyı anlattığımız zaman çok güzel Store yeteneklerin olacağı yeni bir döneme girdiğimizi düşünüyorum Bence şeyler eğleniyor yani Kavanozdaki kötüler ve eksiler eğleniyor bize yeni bir Kullar açıldığını düşünüyorum ve doğru işin doğru yatırımcıyı bulacağına da ben hep inanan bir insanım Eee peki hani nedir bu doğru yatırım tarafı dediğimizde son günlerde genel meşhur bir kelime hayatınızda son günlerde biraz daha fazlası grooft Ee groof diye böyle sihirli bir kelime hayatımıza girdi Hani growt etmek işte ürünü büyütmek pazarı büyütmek yatırımı büyütmek her şeyi büyütmek anlamında ele alabiliriz Aslında bunu Ee yatırıma götürürsek Aslında organik olarak büyümemiş oluruz yine organik olarak duymuş oluyoruz ama Ee inorganik olarak duymuş oluruz biz işimizi organik olarak büyütürsek Aslında yatırımcının gelebileceği bir durum var ee organik olarak belirt ne demektir müşterimizi arttıracağız Eğer bu ve hepsi indirilme sayımızı arttıracağız daha fazla müşteriye gideceğiz Bir sonraki Ay Bir önceki Aydan daha fazla yukarıya bir artı koyabiliyorsak Aslında iş daha kıvamlı daha güzel bir yere doğru gidiyor demektir oluyor aslında az önce de belirttiğim gibi yani startupların şöyle bir bir eksi olarak belki direkt sürekli bir yatırıma odaklanmak gibi bir böyle şey oluyor sanki startupı yatırım almak için kurulmuş gibi bir hava var Evet startup yatırım almalı Bugün dünyanın en büyük şirketleri de yatırım alıyor Kredi kullanıyor finansal enstrümanlara başvuruyor ama İşin özü bir Teknoloji ürün inovasyon bir şey geliştirip Bunu bir türlü ya da 137 kullanıcıyla buluşmak haliyle buraya odaklanıldığı takdirde aslında yatırım gelebilecek bir şey çünkü kar eden bir şirket inşa ediyorsanız satan ürünleri olan ve bunu da yatırımcıya doğru metriklerle anlatıyorsanız aslında gerçek Story telling dediğimiz hikayeyi yapabiliyorsanız kâr eden şirkete herkes yatırım yapar her zaman yatırım yapar Ee doğru işi yaptığınız zaman gerçekten doğru alıcı ve Doğruca kitleyici kitle sizi bulduğunu düşünüyorum buradan bir üçüncü başlık olarak da peki bu girişimci bu yatırımcı kitlesi Neyi arıyor biraz da oradan bakacak olursa ya da doğru startup nasıl olmalı ben şuna inanıyorum İçinden gelmediğiniz bir işle ilgili bir insanın startup kurması çok bana mantıklı gelmiyor kurabilir ama ekipte bu işi anlayan birilerin olması gerektiğini düşünüyorum yani ben tarımdan hiç anlamıyorum ya ama tarım startuplarım Üç dünya tarıma doğru yönleniyor ya gideyim ben de bir tarım yapayım ama hani ben hayatta hiç çiçek sulamamışım Eee bana biraz saçma geliyor ama ben tarımdan anlıyorum 5 senedir 10 senedir şişlik yapıyorum güzel bir startup dinlemiştim Ee çimlerin Ee kesimi ile ilgili Ee görüntü işlemeyle çimlerin artıklarını kesildiği yeri Ee Dizayn ediyordu yani orayı da doğru kesiyordu görüntüler Ne yapıyorsun yani bunu nasıl buldun Biz çiftçiyiz zaten demişti Ee yani Çiftçi olursanız sağda olursanız yine o sorun olduğunu biliyorsunuz işte doğru ilaçlamaya mı yatırım yapacaksınız doğru tarlayı sürmeye mi yatırım yapacaksınız dikey tarımlı sulama mı ve benzeri buna bulabilirsiniz ama ben vallahi çiçekle sulamıyorum hayatımda haliyle gidip de çok tarımsaltı bu kıramam gibi geliyor Lojistik hayatımda lojistikle ilgilenmedim gideyim bir yapay zekâ Hakan bey peki böyle mesela çok konuşuyor Yok Yok estağfurullah konuşun lütfen ben sadece çok kısa şey sormak istiyorum neden daha doğrusu şöyle sorayım siz mesela Evet tarım Star tapu kurmazsınız ama tarım Star tarafına yatırım yaparsınız yaparız ya Orada aslında öyle bir gereklilik yok değil mi Bence Hani inandığım başka bir şey söyleyeyim naçizane Yani bu ekosistemle ilgili bir şey ama Türkiye’de Korkut benim için capta sayısı çok artması gereken bir şey Çünkü şöyle bir yatırımcının önüne bir İlaçla ilgili geldi diyor ki işte ben moleküllerle biyokütle işte şunlarla uğraşıyoruz dünyayı değiştireceğiz şöyle bir şey yaptık ama biz ilaçtan anlamıyoruz biz bu ile bu iyi veya kötü dememiz çok zor ama Türkiye’nin önünde gelen ilaç şirketlerinin cvseleri olsa rahatlıkla anlayabilir yorum yapabilir diyebilirim ki bu yatırım yapılabilir yapılamaz haliyle yıllar içerisinde ben şunu gördüm yaklaşık 7-8 senede gösterinin içinde olan biri olarak yatırımcı da anlamadığı şeyden oluşuyor haliyle en rahat anladığı en matematiğini yapabildiği işlere yatırım yapıyor bunlarda Aslında bugüne kadar Türkiye’de son dönemde biraz değişmeye başladı işte Gaming filmi Pazaryeri gibi uygulamalarla bir dönem özellikle geçmiş 6-7 sene şekillenmişti son 2 senede işte Gaming gibi alanlar karşılık bulmaya başladı O yüzden hani yatırımcı Eğer anlamıyorsak yatırımdan kaçıyoruz Muhtemelen anladığımız bir şey yatırım yaparız Bugüne kadar hep anladığımız işler yapmaya gayret ettik Ee Bence girişimcilere yatırımcı eğer işten anlamıyorsa para koyuyorsa okey Yani VC ve benzeri anlamda parayı koyuyorum karışmıyor O da işini yapıyorsa Okey ama Ee hele Melek yatırımcı gibi bir yerden yatırım oluyorsa biraz da işten anlamasını Bence istemeli ve beklemeliyiz diye düşünüyorum bu benim Nazlıcan doğru ve dengeli ekip buradaki bakış açısı anlamında da baktığımızda aslında şu ekipte yıllar önce bana 15 sene kadar önce bir abimiz şey demişti ekipte birinin Tüccar olması gerekir demişti 15 sene önceden bahsediyorum startup kelimesi bile çok konuşulmuyordu diyelim ki herkes çok mühendi çok teknoloji geliştiriyor ama birinin bu işi içeride Tüccar olarak niyet etmesi yani bizans’ı takip etmesi Ben bunu nereye satarım nasıl satarım doğru kitle yani ticaretten zevk alan birinin bu ekipte olması lazım O yüzden eee Az önce Ayşe’nin söylediğinde kafamda farklı Eee şeylerde olmalı yani bir de tekniği niyet ederken biri bizi nasıl lideri böyle En azından ya da birkaçı tekniğiyle derken birkaçı da Bizans taraftar olmalı Yani aslında Doğru ve dengeli bir ekip yapısı olmalı Ee bu ekip olmuyorsa hep işler genellikle Ee başarısızlığa doğru Gittiğine de gördüğünü söyleyebilirim Ee pazar Ee Market fitneye hep konuştuğumuz bir şey ee yani Şunu yapmamak lazım yani Bu mükemmel deli satar gibi değil de ee Bence Ee bakıp pazarın istediği Neyse Ee neyi talep ediyorsa ne hikayeye uygunsa ona odaklanmak lazım aslında çok güzel bir örnek var bebek bezi Ben bebek bezi örneğini Belki çok teknolojik inanılmaz hissediyorum bir ürün değil ama Ee bir dönem içinde öyle kabul etmek lazım Üç tane özelliği var büyük bir pazara hitap ediyor büyük bir sorunu çözüyor herkesin ulaşabileceği derecede makul fiyatlı haliyle baktığımız zaman yapay zekalar çok büyük işlerle uğraşabiliriz yani büyük büyük yatırımlar Yani şu anda işte ıbm’nin işte Google’ın Apple’ın Amazon ve benzeri uğraştı yani arkaya hortumu takıp sürekli para akıtarak yapılması gereken Yapay Zeka işleri de var Oralara odaklanırsak lütfen fail ederiz diye düşünüyorum ben hani o yüzden biraz daha pazara uyumlu Yani herkesin alabileceği ulaşabileceği Eğer bir tusy’ye hitap ediyorsak ya da bir de olabilir bu pazar uyumu olan Ee büyük bir sorunu çözen ve gerçekten fazla bir kitledi ve herkese onun için çok güzel bir örnek çok büyük bir sorun çözüyor herkesin ulaşabileceği derecede makbul bir fiyatı var ve büyük bir kitleye hitap ediyor Yani milyonlarca böyle satabilirsiniz ee işte bunu güzel örneklerini netflix sürpriz Spotify gibi Aslında herkesin sürekli tüketebileceği ama ufak ufak porsiyonlarla tükettiği işler var iCloud hesabına üye olmak gibi o yüzden Ee ve burada da iki şey çok önemli yine Ee yaptığınız işte medeniyeti düşürmeniz gerekiyor Yani yatırımcısı bu ürünü yatırım yapacaksa ya da müşterinize satacaksınız ya maliyeti düşürmeniz gerekiyor ya da kâr arttırmanız gerekiyor hani bütün bunları yapmıyoruz ya bazen bu soruları kendimize sormayı unutuyoruz aslında yani mükemmel bir şey yaptım deyip Ama bunun karşılığı gönderiyor geri getirebiliyor Peki Space ise kaç kişi yatırım yapar yani yatırımcı bulabilir miyiz ekosistemde müthiş bir şey olması dünyayı değiştiriyor olması ona kolaylıkla hemen yatırım bulunabileceği anlamına gelmiyor haliyle Biz de yatırım arıyoruz yani hiç kimsenin herhalde cebinde inanılmaz kadar para olmadığını düşünecek olursak Ee varsa da ben de çıkışta tanışmak isterim belki farklı projeler konuşuruz o yüzden az önce ifade ettiğim gibi 4 başta bu zor olanlara odaklanmak yerine Aslında daha böyle hızlı porsiyonlarla tüketilebilecek mesela ıoti de şu anda nesnenin interneti bir pazar var sensör networku yazılım Network buralarda küçük pozisyonlar küçük sorunları çözen yapay zeka ile ilgili işler yapılabilir işte Mesela basitçe bir tarım alanında tarım sensörlerinden gelen veriyi inceleyerek doğru ilaçların nasıl yapıldığı Belki çok büyük bir katman değer üretiyor burada yapacak Trend analizleriyle veyahutta işte rodoptimizasyonuyla yakıt tüketimi azaltılması insan sayısını azaltılması gibi farklı değerler üretiliyor olabilir buralara odaklanabilir ya Ben burada çok üç tane alanın ön plana çıktığını düşünüyorum nesnelerin Siber güvenlik ve Finansal teknolojiler zaten özellikle Türkiye finansal teknolojilerde yapay zekalarında oldukça iyi çıkartıyor Bence siler güvenlikte de iyi işler var hatta Sibel Güvenlik kanında Türkiye’de eksikler olmaya başladı fint’te Yani mesela bir kimse’ye değebilme imkanınız var haliyle bir şeye değebildiğiniz zaman az önce söylediğim küçük porsiyonlarla bir sürü insana ulaşıp Ee ve makul fiyatlı ürünü indirebilirsiniz ama ben bir chat gpt alanı gibi bir şey çalışayım derseniz işte ona dünya kadar para harcamak gerekiyor Onun alanı biraz farklı olur diye düşünüyorum soru var mı Metehan lise liselerden de farkı var Onu da size sorayım şimdi sinüslerimi sevmem ne fark var bir kere Aslında terör olarak cvsler kendi bildikleri uzmanlık alanına yatırım yapıyorlar bir hisselerini biraz daha perspektifi daha fazla cv’si içinde bulunduğu grubun veya Hatta şirketin alanı yani Tekstil VC ses tekstil mühendisliği ile alakalı işte yatırım yapabilirsiniz Ee bir Otomotiv alanında çalışıyorsun onunla ilgili ekonomi üretecek işlere yatırım yapabilirsiniz ve haliyle de en iyi bildiği işte startup geldiği zaman ona diline en iyi anlayabilecek analiz edebilecek bunun pazarda karşılığı var mı bu fizibil bir modernedir bunu analiz edebildiği için bence en fazla maksimum faydaya ulaşabileceği yerlerden biri olabilir Böyle işte hemen o girişimci Bence ekosistemin içinde de çok faydalı girişimci hemen Kendini Test eder fail eder ya da olabilir tutuyor bu der hemen eğer tutuyorduğunu görürse yatırımını alır yoluna devam eder tutmayan bir şeyse zaten ekosistemin belli oyuncuları bu işi dinlemişse Ee [Müzik] Herkesin anlayabileceği ya da ee Evet ya bu müthiş bir teknolojiler zaten duyduğunuzda çok süper bir şey diyorsunuz ama biraz mühendisliğine falan Dinlediğiniz zaman ya Zaten internette ee iki tane kodu bir eve getirdi yapılacak işlerde çok karşılaşıyoruz Bu arada bunun için Ee Bence cv’lerin burada iyi bir rol üstlenmesi gereken inanıyorum peki böyle ee program var mı düzen liyorsunuz nasıl geliyor artık biraz Network üzerinden geliyor Dediğim gibi biz Çünkü hiç alanımızı bozmadık pazar yeri aplikasyon ticarette hiç yatırım yapmadık en iyi pisi olmayan işte ne bileyim dengeli ve Ekibi olmayan işlere yatırım yapmayız dedik ama biraz yapmışız yolda onu fark ettik O yüzden bunlarda biraz öğrenme ile anlatıyorum samimiyetle anlattığımdan emin olabilirsiniz Biz genellikle şu anda dışarıdan Network’ün üzerinden gelen bizi bilen daha önceden yatırmamız startuplarımızın ile tanıştığım gibi şeyler oluyor Ee mesela şeyler de oldu Biz bir corper Rençber Capital olarak biz bu yola çıkarken Eee işte Akıllı şeyler dikeyindeki donanım ve yazılan Entegre olduğu işlere yatırım yapacağız diye yola çıktık Ee 2020’nin içerisinde ana şirketimiz içerisinden bir spinoff oldu ve çok büyük bir şirketin affettik Aslında yola çıkarken öyle bir şey yoktu II Korkut rancher capitallerin ana şirketi değiştirmeye dönüştürme gibi güzel bir özelliği var şimdi bizim proline şirketimizde 7 sene önce startup kelimesi kullanılmaz ve bilinmezken bugün Depocu ya da gitseniz abi bizim startuplar ne yapıyor içeride işte Çünkü herkesin eli değdi bu işe ya bir gün devam yatırım aldılar devam yatırımı alırken bizim hukuk departmanı ilgilendi işte şirkette Banka teminat mektubu almaları gerekti bizim plastik elektronörü derken herkesin elinde ve müthiş bir sahiplenme oldu şirkette Bugün şu anda bizim yatırım Biz kurumuş girişimcilikle yola çıkmamıştık bugün Ee bir tane fikir şu anda İçimizden 2022’nin 2 dönemi tasarlandı mokkapları falan yapıldı Şimdi q1’de yazılıyor yazıldığı bitti yani NBA aşamasına geldi q2’de İki tane müşteriye kurulacak şu anda bunun finanse ediyoruz Ee mesela 2023’ün sonunda iş girişimci bir ürünü çıkarmış olacağız bu bizim başlangıçta planladığımız bir şey değildi ama işin içine girince farklı şeyler deneyimlerdi farklı yollarda oluyor içerik girişimcilik ekosistemini Ee desteklemeye o şekilde devam ediyoruz Aslında ve Bence şey de oldu bütün tecrübeli bilgi birikimizi birikerek oraya da aktardığımız için inşallah böyle çok Dört başı mamur bir iş çıkar diye ümit ediyoruz Çok teşekkürler Hakan Bey bir taraftan hem startuplara yatırım yaparak ekosisteme destek oluyorsanız Bir taraftan da şirket içerisindeki insanların da aslında farkındalığını arttırmış oluyorsunuz diye anladım Ben fark etmez ile ilgili hiçbir bilgisi olmayan bir şirket yöneticimiz Onun da çocukları var o da şey yapıyor Ee haliyle daha Pozitif bakmaya yani Mesela Belki 5 sene önce geldiği zaman ben girişimci olmak istiyorum dese ailede yani niye geç oluyoruz Hani git bir yerde çalışacaksın Yani biz gideceğiz Şimdi bizim Zaten şirket olarak onu yaparız yap yap biz de yatırım yaparız ona yani farklı böyle cümleler telaffuz etmeye de başlanıyor Bu da aslında Bence Ee gayet pozitif bir durum olduğunu düşünüyorum Çok teşekkür ederim Rica ederim Ee şimdi biraz daha korkunç taraftan devam edeceğiz Yeliz evin çıkan bizimle birlikte olacak Ee Yeliz Hanım hem Sabancı Holding de strateji tarafından hem de aynı zamanda Ee arfında lideri ben hemen kendisinin sunumunu da açayım teşekkür ederim çalışıyorum bununla oyna oynattım güzel Merhaba herkese çok keyifli gidiyor sohbet Aslında Betül sana da organizasyon için teşekkürler ilk önce late state’den başladık Melek yatırımcılarla devam ettik işte CVC tarafına erken aşama CVC tarafına baktık Ben de Korkut tarafı temsil ediyorum bu konuşmada corper tarafta bir hızlandırma programının lideriyim dolayısıyla biraz daha farklı bir perspektif veriyor olacağım Benden önceki konuşanlardan Sabancı Arf o sürede Fly geçen sene lanse ettik Eylül ayında çıktık çağrıya erken aşamaz startupları çağırdık Dolayısıyla ürünü olan ya da ürünü tam pazara çıkmak üzere olan şirketleşmiş startupları çağırdık diğer bir misyonumuz da aslında çalışanlarımızdan fikir topladık Dolayısıyla Biz de aynı arkadaşlarımın bahsettiği gibi Aslında ekosistemin ekosistemi büyütmek ekosisteme değer yaratmak için kendi çalışanlarımızın da girişimci olmasını öne yok olmaya Sabancı’nın topluluk bazında 15.000 çalışanı var Beyaz yaka ve bu beyaz yaka çalışanların her biri aslında bir sensör gibi kendi bulundukları ekspertiz alanlarında sektörlerde illerde sensör gibiler Dolayısıyla sentettikleri problemlerle ilgili bir çözüm önerileri olabilir mi varsa eğer gelsinler dedik ve çağrıya çıktık onların fikirlerini topladık Dolayısıyla Arf 10 most Fly tam böyle ürünü gelmiş Bizde dedik ki uçuralım bu arkadaşları bu fikirleri ve dolayısıyla hızlandırma programı 20 haftalık hızlandırma programını lense ettik dedik ki fikir senden girişim Senden bunu yükseltecek destek de Sabancı arf’dan Dolayısıyla kanatlandırmaya çalıştık Bu bahsettiğim arkadaşları Sabancı’nın genel bir resmini vermek istedim ilk önce Sabancı büyük bir topluluk biliyorsunuz bir Holding 13 tane farklı şirketi var altında operasyonel şirketleri var Enerji var banka var işte Sigorta var Yapı Malzemeleri var vesaire çok geniş perspektifi var merkez olarak Holding de biz bu şirketlerin daha girişimci olması Ya da girişimcilikle birlikte yaptıkları çalışmalara değer katabilmek için biz de aslında farklı programlar geliştirdik bu programları burada görüyorsunuz Sabancı Arf’ın detayına gireceğim Bugün size bahsedeceğim Ama bunun dışında Sabancı ventures dediğimiz CVC corpert venture kurumsal girişim sermayemiz de var 9 adet farklı startupa yatırım yaptı cvs’nin Sabancı ventures’ın dikkati sayesinde 500 binde bir milyon dolar arasında Türkiye’de ve yurt dışında yatırım yapıyor şu ana kadar yaptığı 9 yatırımın içinde eğer yatırımları da var yani Yapay Zeka yatırımları da var ama Yapay Zeka hep Benden önceki konuşmacıların da bahsettiği gibi bir altyapı sağlıyor Dolayısıyla applicationeeryalar Burada üzerinde inşa edilecek alanlar kısmında farklı iş modelleri olabiliyor burada Sabancı ventures’ında Yapay Zeka altyapılı farklı iş modelleri olan startuplara yatırımları var Bunları da inceleyebilirsiniz arfa gelirsek Arf Aslında bizim öğrenim kapımız erken aşaması startuplara gidiyoruz oda kalanlarımız var az önce proline startupları çağırdığımızda kendimizin de değer yaratabileceği startupları çağırıyoruz Dolayısıyla biz hangi alanlarda operasyonel olarak efektifsek aktifsek bu alanlarda değer katabiliriz diye Aslında startupları çağırıyoruz Bunlar nedir sürdürülebilirlik bizim için önemli bir değer ve bunun altında iklim teknolojileri enerji Sürdürülebilir enerji teknolojileri yenilenebilir enerji teknolojileri gibi alana bakıyoruz ikincisi the dediğim dijital iş kolları Burada da yine Sabancı’nın içinde Sabancı DX ya da Hollanda’da kurduğumuz şirkette Aslında Siber Güvenlik Alanı yapay zeka ile geliştirilmiş iş modelleri mobilitedeki Yapay Zeka ya da öğrenim modelleri makine öğrenmesi modelleri gibi iş modellerine bakıyoruz 3 olarak da Advance Metro yazısı dediğimiz Sürdürülebilir malzemeler alanına bakıyoruz yine kendi güçlükasımız koçsa gibi bir şirketimizi eşleştirebilmek oradaki ekspertiz alanında start’ı sağlayabilmek adına Dolayısıyla bu 3 alan Bizim oda kalanlarımız Sabancı Arf bir hızlandırma programı Dolayısıyla Çağrı ile ilerliyor çağrıya ilk çağrıya çıktık Eylül ayında bahsettiğim gibi ve ilk dönemin sonuna Mart sonunda geliyoruz Dolayısıyla ikinci çağrıya da Mayıs ayında çıkıyor olacağız Eğer bu oda kalanlarında bir Yapay Zeka burada yapay zekadan girişimciler var diye Onlara sesleniyorum bu application alanlarında bir startup’ınız varsa Mayıs ayında çıkacağımız çağrıyı da takip edebilirsiniz Biz de size değer katabiliriz diye umuyorum baktığımız kriterler nelerdir Biz 15 gün çağrıda kaldık Ve inanılmaz bir başvuru geldi bu hakikaten mutluluk verici bir kere ekosistemde sektörde cvcilerin artması corport bakışın kurumsal bakışın artması çok kıymetli bir şey aslında Türkiye verilerine de baktığımızda 2022 yılında toplam 1 yıl kampı faiz anlamında Hemen hemen birbirine yakın yüzde otuzunun kurumsal taraftan geldiğini görüyoruz bunun daha fazla olması gerekir Hem toplamanın büyümesi gerekir Hem kurumsal tarafında büyümesi gerekir Tabii ki umuyorum bizim gibi birçok şirket var ve birçoğu da katılacaktır sisteme diye umuyorum baktığımız kriterler nelerdir Bu çok gelen memnun olduğumuz başvuruda Aslında takım aynı Ayşe Hanım’ın da dediği gibi sizin de dediğiniz gibi Hakan Bey takıma bakıyoruz özellikle erken aşama startuplarda elimizde bir metrik yok startup’ınız ile ilgili bir metriğimiz yok Dolayısıyla bakılabilecek şey aslında takımdaki özellikle kurucu ortaklardaki azim ve iterasyonu olan açıklığı Yani bir bakıma biraz inatçı olmasını istiyoruz Alsın o eline şeyi devam etsin savaşsın ama bir bakıma da sadece kendi İş modeli ile ilgili inatçı olmasın Aslında ithalasyon gerekiyorsa bir pivot gerekiyorsa Çünkü çok erken aşamadayız yani fikir ya da ürün daha yeni çıkıyor oradan size değiştirebilecek kapasitede o vizyonda da olabilsin Dolayısıyla kişilik testlerinden Hani hakikaten bir normal bir işe girdiğinizde beyaz yaka girmek istediğinizde nasıl kişilik testleri analizleri yapıyorlarsa Biz de aslında benzer şeylere tutuyoruz sizleri Dolayısıyla takım bizim için önemli yine Ayşe Hanım bahsetmişti solo fandır riskli almıyoruz diyemem ama riskli Çünkü tek kişiye her alanda yüklenmek birçok riski üzerinde barındırıyor Dolayısıyla sağlam ve Ekibi olan bu kol falandır ekibi de olabilir ya da kendine kuvvetli bir ekip kurmuş bir kol falandır solo falandır da olabilir ama baktığımız şey takımın bütünlüğü tekil insanlar değil Problem soluration fit bir kere o ne kadar büyük nasıl bir problemden bahsediyoruz Bu problem sadece Türkiye’ye özel mi Sadece bir kesime Özel mi yoksa ske ile edilebilecek büyük bir problemden mi bahsediyoruz ve masaya getirdiği çözüm bu problemle uyuşuyor mu baktığımız diğer bir alan bu ölçeklenebilir çünkü biz buradan çıkacak startupların unicorn olmasını istiyoruz diyelim yani böyle bir iddiamız var büyümesini istiyoruz Aslında para kazandırmasını istiyoruz para kazandırması için de ölçeklenebilir olması lazım Dolayısıyla Bu anlamda da ilk başta baktığımız kriterlerden bir tanesi ölçeklenebilirlik ve riske seslend Aslında risk bu Az önce bahsettiğim 3 alanı da etkiliyor burada işte sola falandır olması bir riskli unsurudur problem solunum fit olmaması bir risk unsurudur gibi Dolayısıyla bunların dışında regülasyonel bir risk var mı aşılabilir mi bugün konjonktürde nasıl bir yapılanma var burada bir teşkil eden bir durum var mı veya yarınki konjonktür nereye gidiyor gibi konulara bakarak da riski değerlendiriyoruz aldığımız startuplar çok detayına Girmeyeceğim ama az önce bahsettiğim gibi eğer altyapısı olan application alanları olan startuplar var içlerinde ama hepsi Yapay Zeka asla tapı diyemem Az önce bahsettiğim gibi aslında bir Holding olmanın verdiği bir genişlikle diyeyim daha diverse White öyle çeşitlendirilmiş bir portföye de sahibiz Sabancı Arf neler sağlıyor bu aslında Hem Korkut taraf olarak kurumsal olarak biz startupa ne sağlayabiliyoruz bundan biraz bahsetmek istedim bir kere Bizim kendi mentörlüğümüzle Yani iş bakış açısını vermeye çalışıyoruz dolayısıyla da burada mentörlüklerle ilerliyoruz hızlandırma programımız 20 hafta 20 hafta boyunca her hafta salı ve perşembeleri biz mentorluk seans yapıyoruz erken yaşama startuplarla inanılmaz bir maraton 20 hafta boyunca çok yorulduklarını söylüyorlar şimdi sona doğru geldik 8 haftadayız gerçekten yorucu fakat değer olduğunun alıyoruz İlk o horttan ilk rounddan Dolayısıyla mentörlükte Aslında biraz Butik ilerliyoruz ve stratejik ilerliyoruz sizin İhtiyacınız olan kısımdaki mentörlüğü yapmaya çalışıyoruz ihtiyacınız godmarket stratejisi olabilir ürün geliştirme ile ilgili bir konu olabilir veya yeni müşteri Tayfa yeni müşteriler eklemek olabilir Dolayısıyla Bunların hangisi ise sizin ihtiyacınız bunu ases edip buna uygun çözümler getirecek mentörlerle eşleştiriyoruz ve mantıklı yapıyoruz Bunun dışında Sabancı Center’da açık ofis veriyoruz orada birlikte çalışıyoruz zorunlu değil online dönüyor Aslında mentörlüklerimiz ayda bir bir araya gelip Networking yapıyoruz Dolayısıyla amacımız İzmir’deki Adana’daki startuplarımızı İstanbul’a getirmek değil hani ilk seferimizde de var Farklı farklı şehirlerden gelenler ama burada açık ofiste imkanı olduğunda bilmesini istiyoruz sertaplarımızın bunun dışında müşteri bağlan yapıyoruz bir kere Sabancı şirketlerinden başlamak üzere sadece Sabancı şirketleri ile şey kalmayacak yeterli kalmayacak derecede farklı müşterilerle de tanıştırıyoruz startuplarımızı aslında çoğu zaman startuplara da önerdiğim şey size de söylemek istediğim müşteri bir invester yani customer beatson wester her zaman müşteriye satış yatırımcıdan önce gelmeli ilk önce ürününüzü satacağınız müşteri bazınız olmalı ki sonra yatırımcıya gidebilirsiniz sonra çok daha kuvvetli şekilde yatırımcıya gidebilirsiniz Bunun dışında Global Arena’da Tabii ki startupları temsil etmeye çalışıyoruz Bu müşteri olabilir veya yatırımcı arıyorsa yatırımcı olabilir İlk önce Tabii ki yine kendi fabrikalarımızdan ya da tesislerimizden ya da ofislerimizden başlamak üzere yurt dışında bir uygulama alanı varsa o Start Bunu oraya taşıyoruz Eğer ihtiyacı yatırımcı ise yurt dışındaki bizim bağlantıda olduğumuz yatırımcılarla onları tanıştırıyoruz bu 20 hafta boyunca da aslında 30 bin dolarlık bir ürün ve hizmet geliştirmesine yönelik 20 haftada onu desteklemek için bir nakdi destekte veriyoruz Sonrasında ne oluyor sonrasında Mart Sonunda ilk devreyi bitiriyor olacağız ve yatırımcı günümüz var Arf olarak biz yatırım yapmalı mıyız yapmamalı mıyız kararını veriyoruz bu 20 haftada Aslında aile gibi oluyoruz Aslında tanımış oluyoruz startuplarımızı Az önce bahsettiğim ekibin kurucu ortakların yetkinliği var mı bunu yapabilecekler mi Bunu da gözlemlemiş oluyoruz onlar da bizi tanımış oluyorlar dolayısıyla bir birliktelik bir evlilik olabilir mi buna bakıyoruz Burada da Ticket sayesinde 120 bin dolar Dolayısıyla 30.000 + 120 bin dolara kadar Aslında bizim Arf olarak dikkat sayesinde var bunun dışında Tabii ki yatırım yaptıklarımızı öyle bırakmak niyetinde değiliz onlara mentörlük ya da müşteri işbirliklerinde yardımcı olabileceğiniz noktalarda amacımız işlerine burnumuzu sokmak karışmak değil sadece kendileri izin verdikleri derecede Aslında onları destek olmaya devam etmek amacındayız arştan bahsettim çok kısa Türkiye rakamlarından da bahsedersek aslında Hatta globalde de benzer bir trend var erken aşaması startuplara yönelim çok daha yoğun günümüzde Çünkü artık bütün vc’ler ya da yatırımcılar aslında fırsatı daha erken keşfetmeye doğru gidiyorlar Dolayısıyla site baktığınızda bütün yatırımlar Tabii ki günümüzde bütün yatırımlarda bir para sıkışıp parasal bir sıkışmadan dolayı bütün yatırımlarda bir düşüş önümüze karşımıza geliyor Dolayısıyla Amerika pazarında da ya da Global arenada da değerlemeler o kadar yüksek olmayacak eskisi gibi veya para bolluğu sebebiyle bir isterken girişimci yüz vereyim sana gibi önerilerle karşılaşmayacaklar Dolayısıyla Bu ne demek aslında startupların kendi işlerine ve operasyonlarına daha fazla eğilmelerini sağlayacak yani sizin yatırımdan çok Benim işim nasıl kendi başına ayakta kalabilirim daha fazla bak olacaksınız çünkü para daha sıkışık daha fazla zorlanacaksınız yatırımcı bulurken ama ben burada Türkiye’deki startupların avantajlı olduğunu düşünüyorum çünkü hiçbir zaman öyle bir Trend gelmemişti Türkiye’ye çok fazla yatırım bolluğu olan yatırımcının Amerika’daki kadar yüksek değerlemelerle yatırım yaptığı bir dönemden geçmemiştik Dolayısıyla Türkiye’deki startuplar kriz yönetimini yatırımcıyla yatırımcıyla buluşmakta zorlanmaya daha alışıklar dolayısıyla daha savaşçı ruhundalar ben bu anlamda avantajlı olduğumuzu da düşünüyorum Türkiye ekosistemi olarak Bunun dışında Az önce bahsettiğim gibi kurumsal tarafın gelişmeye ihtiyacı var Aynı bizim gibi diğer kurumları da tabii ki olanlar var ve çok iyi yapanlar da var Bizler gibi Ama bunun dışındakilerin de girmesi gerektiğini ve bunun sinyallerini de verildiğini görüyorum sektörde Dolayısıyla hem Arf gibi erken aşama giren kurumlar ya da melek yatırımcılar sonrasında ki aşamalarda gelen visilerin olması aslında ekosistemi de büyütmemizi sağlayacak Yapay Zeka tarafına baktığımda da yine Türkiye rakamlarından gidersek getirin aldığı yatırım miktarlarını bir kenara bırakırsak Aslında finteks seyahat ve ay tarafında %50’si olduğunu görüyoruz bütün pazarın Dolayısıyla burada büyük bir potansiyel var az önce bahsettiğim bizim kriterlerimiz arasındaki hem ekip hem de problem solution fit tarafında Aslında Yapay Zeka startuplarının öne çıktığını görebilirsiniz ekibin içinde o nohhal varsa sizin ekibinizin içinde onu Ha varsa ve eğer tarafıyla desteklediğiniz bir teknolojiniz varsa aslında burada daha avantajlı konumda olabilirsiniz Herkese iyi şanslar diliyorum soru var mıdır sorularıdan sonra alabiliriz Çok teşekkür ederim Ben de şimdi bir sonraki sunuma geçelim ki biraz böyle Networking tarafına da vaktinde kalsın Çok teşekkür ederim çok değerli bir sunum oldu şimdi biraz da kıvrat falan değil konusunda bahsedeceğiz Mehmet dalgan bizimle olacak Mehmet Bey sizin mikrofonunuzda kalırken bende sunumu açayım Bu esnada Teşekkürler ben öncelikle soruyla Başlamak isterim kağıthanenin gibi duymayan var mı Bu salonda herkes biliyor şu ana kadar yatırım yapmış Olan Var mı herhangi bir platformdan çok az o zaman herkes beyzanları açıyor iyi oluyor çıkışta yoklama alıyoruz onu belirtmiş esasında payaya dayalı kitle fonlama olarak başlamış bir privat’ın Platformu SPK izinli full güvenli süreçleri takas ve borsa İstanbul’a aklına takasbankk altına ilerleyen ve paranın hiçbir zaman kitle fonlama platformuna uğramadığı %100 güvenli bir platform Bu bahsettiğim sadece için geçerli tüm payaya dayalı kitle falan platformlar için geçerli diyebilirim bir Güven esası daha var platformdan startuplar fonlandıktan sonra 5 yıl boyunca bağımsız denetim raporu düzenliyorlar ve bu bağımsız denetimi Evet biraz kitle fonlama platformları bahsedecek olursak geçmişe geleceği ne tür kitle falan platformları var bir miktar bunlardan bahsetmek isterim esasında Paya da hareketle fonu platformları regülatif olarak yeni geldi Türkiye’ye ama daha öncesi vardı biliyoruz Türkiye’de de örnekleri vardı yurt dışında da örnekleri vardı genelde bu bildiklerimiz soldaki İki tanesine 2 grup altındaki deformasyon platformları yedi yine regülasyona tabi olmaya Hem Türkiye’de hem de yurt dışında çok regülasyona tabi olmayan kitle falan platformlarıydı ödül bazlı telefonlama platformlarına bağış bazı kitle falan platformları isimlerinden Anlaşılacağı üzere ödül bazlı da Ee bir proje iki Arabacı Gülen bir proje Ee bir ürün var kurucunun o ürünü geliştirdiğinde Siz fonladığınız durum geliştirdiğinde fonlamanızın miktarına göre size ödül verdiği ve yine sizin o riski aldığınız kitle falan Platformu Ee maaş bazı kitle fonlamalar ise yani ticari amaç gütmeyen sosyal amaçlı projeler ve enisiyatifler için düzenlenen yine yurt dışında örnekleri var Türkiye’de de epey fazla örnekleri var Paya dayalı ve borçlanmaya dayalı Türkiye’de regülasyonu yeni geldi Paya Dayanın regülasyon 2019’da geldi ve ilk örnekleri 2021 yılında çıktı borçlanmaya dayalı regülasyonu işte 2021 yılında geldi Henüz insan salmış kimse yok Biz burada ilk lisans alan platform olacağız üzere yatırıyorsunuz tek farkı 1 TL ile bile yatırım yapabiliyorsunuz ve tüm süreç Online olarak görüyor anında görüyorsunuz ve tüm yatırımlarınızı e-devlet platformlar ve mkk’nın e yatırımcı uygulamasından görebiliyorsunuz boşanmaya dayalı da yine bizim İçerisi fonlamak için ve teminat olarak da genelde çünkü başka teğmen olarak ver eceği bir enstrüm olmadığı için start’ın hisse Sen teminat olarak verdiği ve boş geri dönmediği durumda verdiğiniz paranın belli bir matematik ile seyfida değişiyor belli matematik en sonunda bahsediyoruz bir miktar çalışma modelinden bahsedecek olursak yine bu Base özel bir şey değil sadece ikinci pazar ve borçlanmaya dayalı Best vander özel olarak düşünebilirsiniz genel olarak esasında tüm kitle falan Platformu buradaki çalışma modelini operatif adı da göre çalışıyor Siz bir birey olabilirsiniz bir fan olabilirsiniz ve ben Türk yapılarda kitle falan platformuna yatırım yapabiliyor yani tüm nitelik yatırımcılar esasında yatırım yapabilir Ya da bir şirket olabilirsiniz 1 TL’den başlayan miktarlarla girişimci tarafında ise startınız kurulmuş olabilir kurulmamış olabilir bir proje aşamasında olabilir emniyetiniz gelişmiş olabilir ya da gelişmemiş de olabilir tamamen diğer fonlama enstrümanlarında olan dinamiklerle yine fona fon aramaya çıkabiliyorsunuz kitle fonlamanın diğer fonlama enstrümanlarına farkı olarak mevzuat buna izin vermiyor biz yapmıyoruz ama mevzuat şuna izin veriyor Star Tup olmak zorunda olmadan herhangi bir KOBİ ile tonlamaya çıkarabiliyorsunuz mevcutta bu da gör gördüğünüz gibi biz yapıyoruz borçlanmaya da ya da Base olarak 1-2 ay içerisinde alıp faize başlıyoruz tüm geliştirmeler entegrasyonlar tamamlandı bizim tarafta ve ikinci el pazarda yine bizim tarafta beş sandığı olarak 1 pazarda satılan payların satışını listeleme pazar yeri olarak faaliyete geçiriyor olacağız az önce bahsetmiş bulunduğum süreç tamamı ile özellikle para yatırma kısmı tamamen takas ve MKK üzerinden yürüyen platformların hiçbir zaman müdahil olmadığı sadece Geyikli olarak görev görev aldığı bir süreçten bahsediyoruz Türkiye’deki pazar bir buçuk yıl içerisinde kümeler olarak 230 milyon TL toplam fonlama hacmine ulaşmış durumda bu Aralık sonu rakamları ve tekil yatırımcı olarak da 14 binleri açmış durumda Yani herhangi bir kitle Forman platformunda en az bir kere yatırım yapmış yatırımcı sayısı 14000 tane 1 TL de olabiliyor nitelik yatırımcılar için limitsiz de olabiliyor bu rakam ve mevcut büyüme hızı aydan aya %32 bu çok çok muazzam bir rakam bizim 2025 yılı sonu içinden gördüğünüz olarak bu rakam mevcut büyüme hızının 1/4’ünü aldığımızda bile yani aydan aya %8 gibi birbirine rakımı aldığımızda bile kömür olarak 2025 sonunda 11.5 milyar TL’ye olacak eşlerini düşünüyoruz Bu hoşlanmaya da Yalanın getireceği etki ile de yatırımcı Hızı da yine 14000’e açtı dedik Borsa İstanbul belki kıyaslayacak olursak Tabii ki bazı etkisi ile kıyaslamak çok Doğru olmayabilir ama 4 milyon yatırımcıdan bahsediyoruz borsa İstanbul’da oradaki yatırımcıların arkamızla 3.1 kat daha fazla bir hızla artıyor enteresan başka bir rakam kitle falan platformlarına startup yatırımını demokratize eden platformlar adlandırıyoruz Şu alttaki veriye baktığımızda Gerçekten de bu amaç çaresiz olmuş olarak görüyoruz top bu bahsetmiş olduğumuz 14000 yatırımcının %45’inin 3 büyük şehir dışında olduğunu görüyoruz takdir edersiniz ki bu yatırımcılar daha önce herhangi bir startup yatırımına aksese olmayan ya da çok zor olan yatırımcılarda Çoğu da perakende yatırımcılar nitelikli olmayan yatırımcılar dünyadaki pazara baktığımızda Tabii çok daha büyük bir pazarlama hacminden bahsediyoruz geldiğimiz yıl itibariyle toplam 18 milyar dolarlık bir kitle fonlama hacim bulunmakta Tabii ki büyüme hızımı çok daha çok daha küçük Türkiye’deki Büyüme hızına göre bazı etkisinden dolayı bizim aydan aya gördüğümüz büyüme hızını globalde Yıldan yıla görmekteyiz Asya’da çok kuvvetli oyuncular var yine Amerika ve İngiltere’de de çok kuvvetli kitle formlama oyuncularını görmekteyiz görmüş olduğunuz gibi fonlama [Müzik] oyuncusu olarak gösterebiliriz Biz 5 sandrop mu yapıyoruz tamamen erken aşama tarafında faaliyet gösteren kitle fonlamanın esasında özü itibariyle kimyası itibariyle odaklanıyoruz biri bizim gsf’miz var diye Franchise olarak o da yine aynı şekilde erken aşama fonlamalara odaklanmış durumda burada ne yapıyoruz hem kitle falan platformda çıkan startuplara yatırım yapıyoruz yani birlikte yatırım yapmayı öngörü esasında kuvvetli güçlü bir startup yakalamışsak hem de solo Veysi yatırımı dediğimiz sadece gs’yi falan ve yatırım yaptığımız durumlarda olabiliyor bazı durumlarda ya biz uygun görmüyoruz kitle fonlamaya uygun o startup ya da ister Tabii kendisi sadece gittik ya da Melek Yatırım istiyorum diyebiliyor bir miktar bahsettiğim Mevcut durumda ne yapıyoruz Paya dayalı olarak faaliyete başladık geçtiğimiz yılın ortasında izimizi almıştık Ve geçtiğimizin sonunda ilk fonlamalara başladık bu yıl ikinci çeyrekte en geç olmak üzere borçlanma da Yalın faaliyetlerine başlıyoruz yine aynı şekilde gsf’imizde de yatırımlara başlıyoruz Gelecek yıl bu yıl Telegram gruplarında operasyonunu yaptığımız ikinci el pazarı tamamen online ortamda faaliyete geçirmeyi hedefliyoruz ve Ayrıca tabii ciddi müthiş bir perakende yatırımcı bazımız olduğu ve olacağı için ve büyüyeceği içinde vc’lerin de elti pazar yeri olmayı arzuluyoruz gelecek yıldan itibaren bunu da bir hizmet ve vc’lere sunmayı öngörüyoruz Ondan sonraki yıllarda da ikinci pazar için sadece startuplar değil Hem Borsa İstanbul hem de Amerikan borsasında hisse alımını alım satımını yapabileceğimiz bir application’a dönmeyi Arzu ediyoruz Ben sunumu kısaca böyle sonlandırayım soru varsa soru cevap üzerinden ilerlemeye arz ederim Çok teşekkür ederim Mehmet Bey şöyle koyabiliriz ama ben şeyi sormak istiyorum siz de onu söylediniz Aslında biraz daha böyle demokratikleştiren de bir şey o yüzden sertaplar daha fazla tercih etmeye başladı galiba Çünkü mesela birkaç sene öncesine baktığımda benim hatırladığım Bir tane iki tane kitle formulama Platformu vardı Şu anda bunların da sayısı artıyor evet Demek ki bir talep de var yani Talep var ki şeyde artıyor sayısında artıyor o bu konuyla ilgili ne söylemek isterim demokrasi geliyor derken yatırımcı tarafından Biz bakarak da söylüyorduk Ee baktığımızda 3 büyük şehrin dışında ki yatırımcıların Oranı %45 bu çok muadilinden Trabzon’dan Kahramanmaraş’tan yatırımcılar görüyoruz startup Yatırım için de sertapların falan arayış içinde esasında dediğiniz Çok çok doğru Sonuçta fon vs sayımız bir Ben şimdi böyle yavaş yavaş konuşmalar tarafını kapatmak istiyorum İzninizle Çok teşekkür ederim hem tüm konuşmacılarımıza hem sizlerle Ee katılımcılarımıza bir sonraki try nietup etkinliğini 19 Nisan tarihinde akıllı şehirler konusunda yapacağız bu konunun da çok ilgi çekeceğini düşünüyorum onu Online olarak gerçekleştireceğiz O yüzden YouTube Linkin üzerinden buluşabiliriz diye düşünüyorum Bir de son olarak 8 Haziran’da bir startup yatırımcı Özel sektör buluşması etkinliğimiz olacak onun da yine duyurularını sosyal medyadan paylaşıyor olacağız onları da takip edebilir yine orada da yer alabilirsiniz son olarak bir şey daha söyleyeceğim Ekim ayında da Türkiye Yapay Zeka zirvesini gerçekleştiriyor olacağız Orada da Hem Türkiye’de hem globalde Yapay Zeka trendleri neler nasıl kullanım alanları var Nasıl çalışmalar yapılıyor bunlardan bahsedeceğiz tekrardan geldiğiniz için çok teşekkürler bir sonraki tren etkinliğinde görüşmek üzere hoşça kalın [Alkış] Çok teşekkürler Türkçe (otomatik olarak oluşturuldu)

Share on FacebookShare on Twitter
Share on Myspace
 

kukladan ne medet umdun be arsız!
aldıktan sonra ağacın canını bir insan
belki de ecel, ki farksız
neymiş! hayat verecekmiş..
hayat:
anlamına mezar olduğunda,
yine bir tahta lazım olacak
yani ağaç

Share on FacebookShare on Twitter
Share on Myspace
Ara 292014
 

bak mavi perinin gözlerine
etle örülmüş zindanından nasıl çıkacaksın, başka
bak ve hiç kaçırma bakışlarını
korkunun peruklu ve rujlu hali, sendeki cesaret
sağırlık partilerinde çıkıyor sesin, en yüksek
ey iplerinden habersiz dizleri sürten maryonet!
şarap içip ölmek kolay değil..
dansedeceksin tahta sandığın üzerinde,
romatizmalı sözcüklerin düzeni olmayan takırtısıyla.
cisminin ağırlığından gururlanma sakın!
kasabada gün döndü, sen vardın
kasabada gün yine dönerdi, sen olmasaydın

Share on FacebookShare on Twitter
Share on Myspace
 

ben: al bakalım şunu, gözlerine bağla
temiz: n’apıyoruz biz?
ben: sen bağla, konuşma şu an
temiz: ..
ben: ben geliyorum hemen
temiz: ben bunu nasıl bağlıycam kendim?
ben: işine geldiğinde her şeyi kendi başına yapıyorsun, hadi!

ben: bravo! becermişsin
temiz: sen nereye gittin?
ben: beline bağlayacağım şeyi almaya
temiz: belime mi?
ben: evet, kıpırdama
temiz: ah! çok sıkı oldu
ben: öyle olması gerekiyor, sen bağımsızlığı temsil eden özgür bir kadınsın!
temiz: gözüm bağlı, belim bağlı! nasıl oluyor bu?
ben: gözündeki başka..hem şikayet etme. bu riskli bir iş. biri sana saldırmaya çalışabilir. kaçırabilir. tecavüz edebilir.
temiz: yuh! bu nasıl bir iş, anlamadım ben.
ben: yahu sabret. çok güzel iş olacak.
temiz: sana neden güvendiğimi gerçekten bilmiyorum.
ben: sen ödevin için değişik bir şey yapmak istediğini söylememiş miydin?
temiz: dedim de! ben de görsem iyi olurdu, hani..
ben: göreceksin tabii ki. sadece, bittikten sonra görmüş olacaksın
temiz: oooofff! ben ne haldeyim şu an yaa!
ben: suuus!
temiz:..
ben: şimdi dikkat et. bir şey veriyorum sana. sol elini uzat.
temiz: bu ne?
ben: biraz ağır, dikkatli ol.
temiz: ..
ben: tuttun mu?
temiz: evet
ben: şimdi yukarı doğru kaldır. yavaş ol. yavaş..
temiz: çok ağır değilmiş
ben: evet boş çünkü
temiz: ne bu?
ben: sürpriz! kaldır biraz daha
temiz: ..
ben: tamam. öyle dur.
temiz: ..
ben: şimdi diğer elini uzat. bu kez daha dikkatli ve yavaş ol.
temiz: bugün de tutacağımız varmış..
ben: ciddi bir şey yapıyoruz burada
temiz: pardon canım, gözüm bağlı da farkedemedim!
ben: dikkat et. sakın serbest bırakma ve ani hareket ettirme
temiz: yalnız bu ağır!
ben: evet, tamam.
temiz: ha zaten onayla diye dedim!
ben: yahu dur tamam, onun bir ucu yerde olacak. indir biraz. sana yaslanmış gibi ama senin kontrolünde..
temiz: öyle desene
ben: sana yaslanmış gibi ama senin kontrolünde..
temiz: hani ciddiydik? ki hadi değiliz diyelim, bu hiç komik değil
ben: tamam bee! kolunu aç biraz, bileğini içe doğru bük. evet, güzel.
temiz: ..
ben: bozma sakın şu an. süper oldu. ben kamerayı ayarlayıp geliyorum.
temiz: sen diğer işi bitirdin mi bu arada?
ben: evet, raporunu bile yazdım.
temiz: sonuç
ben: okursun.. ama özetle; mahkemelerin büyüklüğü ile hırsızlıkların büyüklüğü arasında pozitif yönlü, güçlü bir ilişki var.
temiz: eee, nesi ilginç?
ben: dışarıda olmaları!
temiz: dışarı mı? ne dışarısı? kim dışarıda?
ben: ..
temiz: aman neyse okumam lazım. n’oldu kamera?
ben: hazır
temiz: hadi şimdi n’apıyoruz? kolum yorulmaya başladı.
ben: aklında tut diye söylediğim şeyi hatırlıyorsun hala, değil mi?
temiz: evet evet
ben: süper. şimdi kaydete basıp yanına geliyorum. sırtına hafifçe dokunuyorum, ki bu işaretimiz oluyor. birlikte bağırarak, o şeyi söylüyoruz. anlaştık mı?
temiz: hayır hiç anlaşamıyoruz senle ama tamam bakalım
ben: hayır tanrıçaya da küfür etmiş olucam, vicdanım n’olur onu kestiremiyorum
temiz: tamam tamam gel hadi
ben: başlatıyorum

temiz’in sırtına dokundum ve bağırdık: İSTANBUL’DA ADALET KEYFİİİİİİ!!

Share on FacebookShare on Twitter
Share on Myspace
 

fahişeler canını yakar, peruklarını çıkardıklarında
unutma onlara ne için ödediğini, yolsuz travis!
kurumamış gülmeleridir, yüzlerinde sevdiğin
içki kaplarında dolaşan ince uzun parmakları
ve gerçekliği ayıklanmış öznesiz cümleleri, teninle durdurulan
peh! boşversene.. bir göz kapağı açılmaz o kadar, senin oksitli karbonundan
ya daldığın derin düşüncelerin?
toplasan, aklını kaç dakika tutabildin?
git! çık sahneye, büyüsün göz bebeklerin!
yazan, yöneten, oynayan: travis
gölgeler: travis..
gürültüler: travis
akan rimeller: travis
belki sonunda hepiniz, ölmek istersiniz?
sen bilirsin
hadi ver yüzlüğü, bu gece de bitsin

Share on FacebookShare on Twitter
Share on Myspace
May 262013
 

ben: çok ilginç bir rüya gördüm sigi
freud: hayırdır inşallah
ben: sen anlarsın rüya işlerinden
freud: anlat bi’ önce
ben: böyle çok dar, çukurlu, tümsekli bir yolda gidiyorum arabayla
freud: (o sırada bir kalem ve kağıt bulmuş, not almaya başlamıştır)
ben: saati hatırlamıyorum ama gece, karanlık. farların aydınlattığı yerleri görebiliyorum sadece
freud: şehirde bir yer mi?
ben: hayır. sadece kapılar var. büyük, kapalı kapılar.. böyle elini kolunu sallayarak giremeyeceğin kapılar ama
freud: niye giremiyorsun?
ben: aslında denemedim. arabadan inmedim rüyamda
freud: peki, devam et
ben: teşekkür ederim
freud: rica ederim
ben: bir süre böyle devam ediyorum. çok hızlı gitmiyorum. sonra ileride birini görüyorum
freud: akraban mı?
ben: he eniştem! bi’dur sigi ya
freud: afedersin
ben: önemli değil

ben: biraz daha yavaşlıyorum. temkinle yaklaşıyorum. yerde bir miktar su olduğunu farkediyorum. yaklaştıkça yerdeki suyun daha fazla olduğunu görüyorum. bütün yola dağılmış
freud: gördüğün kim?
ben: bir adam. elinde bir kürek var. yeri kazıyor. beni farkettiğinde kazmayı bırakıp yüzünü bana doğru çeviriyor
freud: yüzünü net olarak görebildin mi?
ben: evet.. bu esad!
freud: esad?
ben: beşşar esad
freud: eee?
ben: yalnız yüzünde bir eksik var
freud: nasıl bir eksik
ben: ağzı yok!
freud: (kalemi bırakarak, ellerini, parmakları birbiri arasına geçecek şekilde birleştiriyor ve “devam et” bakışını takınıyor)
ben: yanına kadar gidip camı açıyorum, “iyi geceler başkan” diyorum. hafifçe kafasını eğerek selamlıyor. orada ne yaptığını soruyorum
freud: nasıl yanıtlasın ki?
ben: yüzünü yere doğru döndürerek gözleriyle kazdığı yeri işaret ediyor. oraya doğru bakıyorum. bir kanala benziyor. sanki suyun başka yöne akabilmesi için bir yol kazmış
freud: (şimdi bir elini çenesine götürürken, diğer elini, kolunu dirseğinden destekleyecek şekilde göbeğinin üzerinde koyuyor ve tam bir dinleme pozisyonu alıyor)
ben: tam o anda bir şey farkediyorum
freud: ne?
ben: yerdeki su değil!
freud: göreceğin rüyayı skeyim.
ben: lütfen ama
freud: devam et
ben: su kadar kolay akmayan bir şey bu çünkü. ayrıca rengi oldukça koyu. su gibi değil. ne olduğunu anlamıyorum
freud: neyse ne
ben: evet. bira! tamam şimdi hatırladım
freud: bira mı yerdeki?
ben: hayır hayır. bira almaya çıkmışım rüyamda. arabayla, tekel büfe arıyorum
freud: hee..
ben: esad’a soruyorum, “buralarda bira bulabileceğim bir yer var mı” diyorum. kolunu kaldırıp, parmağıyla yolun ilerisini işaret ediyor. o sırada kolunun iç tarfında bir yazı farkediyorum. dövme gibi..
freud: ne yazıyor?
ben: (kağıdı ve kalemi alıp çizmeye çalışıyorum)
freud: arapça!
ben: (kağıda أنا لم أفعل çizdim) sen ibranice bilmiyor musun? benzer değil mi?
freud: kendim evde öğrendim. evet benzerlikler var ama bunu tam olarak çıkaramadım: “ben..”
ben: neyse belki ben de doğru çizmedim şu an. rüyayı bu kadar hatırlamam da ilginç
freud: evet..sonra?
ben: teşekkür edip ayrılıyorum yanından. gösterdiği yöne doğru sürüyorum. çok geçmeden bir büfe buluyorum yol kenarında
freud: tekel büfe?
ben: evet. tam yolun kenarında olduğu için arabadan inmeden büfenin penceresine yanaşıyorum
freud: bira var mı?
ben: bira var. ama ben alamıyorum.
freud: paran mı yok?
ben: hayır adam “yasak” diyor.
freud: “yasak” mı diyor?
ben: evet.
freud: peki neden yasakmış
ben: valla on’dan sonra satmak yasakmış
freud: neyse yolda esad’ı kürekle gördüğün rüyada bu normal
ben: bilemem o senin işin
freud: hiç topu bana atma
ben: ne demek atma, bi’saatir ne anlatıyoruz
freud: olm akraba yok, sevişme yok beni sarmadı, saçma sapan bi’rüya. bi’şey çıkmaz bundan
ben: ulan bira niye yasak?
freud: rüya, rüya. uyan geçer. uyan..

Share on FacebookShare on Twitter
Share on Myspace
 

kolları, ön tarafında göğsünün üzerinde bağlıydı. ayakta duruyordu. gözlerini diktiği yerin, aklından geçenleri gizlemeye yetecek boşluğu sağlayıp sağlamadığı bilinmezdi. başı hafif yana eğilmişti. beklemekten çok orada o şekilde durmakla görevlendirilmiş gibiydi. siyah bir çanta asılıydı omzunda. önündeki kadına çarpmaması için arkasına doğru gelecek şekilde asmıştı. kadın bazen geri, bazen ileri adım atıyor, dahası elleri sürekli hareket ediyordu. bu bedensel hareketlilik, kadının abartılı kahkahaları ile sıklıkla kesilen anlatımına eşlik ediyordu. kadın hızlı konuşuyordu. sol elinde sigara paketi ve parlak, ince bir kutu vardı. kadın anlattıkça, sigara paketi ve parlak, ince kutu havada belirsiz figürlerle salınıyordu. uçarken gazeteyi burnunu tam ortasına yemiş şişman bir karasinek taklidine benzetilebilirdi. kadının tüm bu performansı onu dinleyen adam içindi. adam, kadının önünde ayakta duruyordu. kadını dinlediğini beden dili ile gösterebilmek için ona doğru dönmüştü. adamın elinde bir gazete vardı. diğer eli cebindeydi. sakin görüntüsüne karşın, elindeki gazeteyi kadının parlak, ince kutusuna bir anda indirivermeyeceğini kim bilebilirdi ki. öyle ki kendi önündeki diğer adamla arasında bir boşluk oluştuğunu farketmemişti bile. boşluğu takiben ayakta duran bir adam, az önce yanlışlıkla kafasını yerinden çıkarmış olmalıydı. çünkü şu anda bir türlü eski yerine oturtamamışçasına bir sağa, bir sola, bazen yukarı oynatıyordu kafasını.sağ elini yumruk yapmış, düzensiz aralıklarla sol avcunun içine vuruyordu hafifçe. yemeğine ekerken, çekilmemiş bir karabiber tanesi avcuna düşmüş olabilirdi. onu toz etmeye ve yalamaya kararlı görünüyordu. hemen önündeki kadın, bir ayakkabısının, topuğunu destek almış ve burnunu düzenli bir şekilde yere vuruyordu. o anda aklına bir melodi gelmiş olabilirdi. belki bir beste yapmak üzereydi. daha önce aklına gelen melodileri kol saatinin camına not almış olmalıydı. sıklıkla ona bakarak anımsamaya çalışıyordu. şimdi yine o zil sesi duyuldu. bir öğretmenin sınıfa girdiği anda konuşmaların hızla azalarak bitmesi gibi, uğultu sessizliğe dönüştü. bu dönüşümü toplu bir ilerleme hareketi takip etti. yakından bakınca, belirli bir düzen içerisinde olduğu söylenemezdi bu hareketin. bu kez, sınıfa girenin aslında öğretmen değil, yolunu kaybetmiş bir pizza dağıtıcısı olduğunun anlaşılması ile yeniden aynı hızla gürültüye dönüşmesi gibi, sessizlik uğultuya dönüştü.

Share on FacebookShare on Twitter
Share on Myspace
 

– Günaydın

– Günaydın

Bunlar benim, minibüsün arka kapısından bindikten sonra, en arka sırada oturan  adama söylediğim ve onun da yanıt olarak bana söylediği “günaydın”lar, sırasıyla. onu her sabah orada görüyorum. adını bilmiyorum. o gün de en arka sıranın sağ ucunda oturuyordu. kapı tarafında. ben de sol uca, minibüsün arkadaki diğer köşesindeki koltuğa yerleştim. burası minibüsün yolcu aldığı son durak. benim dışımda, o durakta bekleyen diğerleri ön kapıyı tercih etmişlerdi. kalan koltuklardan seçim yapmaya çalışıyorlardı. önceki duraklarda binmiş olanlar, ikili sıra halindeki koltuklardan cam kenarında olanlara oturmuşlardı, ama çok azı camdan dışarıya bakıyordu. bunlar minibüsün yerlileriydi. bu, evdeki yemek masasında babanın, annenin ve çocukların yerinin belli olması gibi yazılı olmayan kurallardan birine benziyordu. hiçbir koltuk, kimseye ait değildi. ama her gün herkesin oturduğu yer çoğunlukla aynıydı. kimse, oturduğu yeri değiştirmek istemiyor gibiydi. kimse, baktığı veya gözlerini kapattığı şeyi değiştirmek istemiyordu. daha önce görmediğim iki kişi binmişti minibüse. biri kız, diğeri erkek. durakta farketmemiştim onları. bindiklerinde gülüşüyorlardı. farkettim. yeni erkek güneş gözlüğü takıyordu. ‘ilk gelen cam kenarına oturur’ yerleşiminden dolayı yanyana oturabilecekleri iki koltuk yoktu. yeni kız “nasıl yapalım?” diye sordu. “sen öyle geç” dedi yeni erkek, tek başına oturmakta olan yerli kızlardan birinin yanındaki koltuğu işaret ederek. kendisi için de hemen onun önündeki koltuğu seçti. onun cam kenarında ise yerli adamlardan biri vardı. ‘ipad’inden bir şeyler okur bu adam. her gün o koltukta oturur. yeni kız ve yeni erkek seçtikleri koltuklara yerleşti. gülüşmeye devam ediyorlardı. ‘i-pad’li önce yanına, yeni erkeğe baktı. sonra biraz daha dönüp arkaya oturan yeni kıza. sonra tekrar ‘i-pad’e. yeni kız, biraz öne eğilerek yeni erkeğe bir şeyler söyledi. gülüştüler. gülüşmenin keyfi ile yaslandı arkasına yeni kız. müziği sevdiği belli olan yeni erkek kulaklıklarını taktı, kulaklarına. az önceki gülüşme yeni kıza yetmemişti. tekrar öne doğru çıktı. yeni erkeğin omzuna dokundu. yeni erkek kulaklıklarını çıkardı ve kafasını biraz koridora doğru çevirerek kızı dinledi. biraz daha gülüştüler. ‘i-pad’li yerli kafasını kaldırdı yavaşça, sırayla önce yeni kıza sonra yeni erkeğe baktı. sonra yine ‘i-pad’e. bir sonraki rauntta sıralama biraz değişti. ‘i-pad’li ‘gülüşme’den önce davrandı. “isterseniz yer değiştirelim” dedi, yeni kıza dönerek. yeni kız, bu teklifin samimiyetini çözemedi. duraksadı. kısa süreli iç hat uçuşlarında, beklenmedik bir meyve suyu ikramını yanıtlar gibi konuştu yeni kız: “eee, iyi olur aslında”. minibüsün dar koridorunda, karşılıklı yapılan birkaç kıvrak manevra ile gerçekleşti koltuk takası. yeni kız memnun, ‘i-pad’li daha az memnun gibiydi değişiklikten. yeni kızla yeni erkek birbirlerine kavuşmuşlardı. artık yeni kızın bir öne bir arkaya hareket etmesine gerek yoktu. biraz yana dönerek konuşabilirdi yeni erkekle. gülüşmelerinin önünde engel kalmamıştı. ‘i-pad’li yoktu artık. yeni kız, zahmetsiz gelen zaferin sarhoşluğu ile camdan dışarıyı izlemeye başladı. yeni erkek, az önce çıkardığı kulaklıklarını taktı yine. dışarıyı izlemek kızın uykusunu getirmiş olmalıydı. bir – iki kez yeni erkeğe doğru baktı. kulakları tıkalıydı yeni erkeğin. omzuna dokunmadı. gülüşmediler. ‘i-pad’li, istemsiz nezaketinin tetiğini çeken gülüşmelerden birini daha duymadığından olsa gerek kafasını kaldırdı. önce yeni kıza, sonra yeni erkeğe baktı. bu kez biraz daha gergin. gergin bakışlar yeni kızın enerjisini emdi sanki. kafası koltuğun başlığına yaslandı. az sonra biraz yana doğru devrildi. kız uyuyordu artık. yeni erkek, şimdi uyuyan yeni kıza baktı hafifçe kafasını çevirerek. sonra önüne döndü. yere doğru eğildi. bir süre kafası, koltuğun arkasından görünmedi. yeni kız uyuyordu. ‘i-pad’li yerli gergindi. işte yeni erkek yine oradaydı. yerdeki işini bitirmiş olmalıydı. az sonra yerinden kalktı. en arka sıraya doğru yürüdü koridorda. en arka sıranın her iki ucuna eşit mesafedeki orta koltuğa oturdu. kulaklıklar kulağındaydı. yüzünde, güneş gözlüğü vardı. dudaklarından, belirsiz bir gülümseme ifadesi izlenebilirdi. arkasına yaslandı. sol elinde taşıdığı kılıftan ‘i-pad’ini çıkardı. minibüsün sol ön köşesinde, aracı kullanmakta olan yerliye seslendi: “hocam arkadaki klimayı biraz kapatabilir misin?”

Share on FacebookShare on Twitter
Share on Myspace
 

elimde bir yara var. uzun zamandır orada. bazen iyileşiyor gibi. bazen daha da kötüleşiyor. iyileşiyor gibi olduğunda daha mutlu hissettiğimi ama orada olduğunu unuttuğumu farkettim. kötüleştiğinde ise aklım orada oluyor hep. sürekli bakmasam da, diğer elimin parmakları ile kontrol ediyorum. derimin sağlıklı kısmından ne kadar farklı olduğunu hissetmeye çalışıyorum. bir kabarıklık yok. sadece biraz daha kuru. küçük parçalar halinde kabuk bağlıyor. sonra ekmek kırıntısı gibi dökülüyor bu parçalar. yara sol elimin üst kısmında, biraz dışa doğru. serçe parmağımın yukarısında. kenarları belirsiz, dairesel bir formu var. bir çeşit işaret gibi görünüyor. içinde bir habislik olduğunu düşünüyorum. çarpma, yanma gibi dış bir etkiden kaynaklansa hatırlardım, ya da en azından şimdiye kadar geçmeliydi. belirli bir acı hissetmiyorum. bazen hafifçe yanma hissi veriyor. bulaşıkları eldivenle yıkarsam sorun yok. ancak kimyasal temizlik sıvısı ile temas ederse yanma hissi artıyor. ancak elimin ondan vazgeçmeye niyeti yok gibi. ona güzel bir yer ayırmış: tam üstünde. henüz doktora gitmedim. evde bulduğum birkaç merhemi denedim. işe yaramadı. belli belirsiz büyümeye devam ediyor. sanki iyileşiyor gibi. ama aslında büyüyor. elim, bu durumu farketmekten uzak. yarasına sahip çıkan bir mağrurluk içinde. bu yara onu olgunlaştırıyor olmalı. olgun bir el! olgun bir elden ne yapacağını bilmesini bekleme hakkım var. bundan sonra ona daha çok güvenmeliyim. ama yaraya güvenmiyorum. bir sinsilik var onda. elim anlamıyor ama ben büyüdüğünü görebiliyorum. zavallı elim, anlamıyor. yarasını bırakmaya niyeti yok sanki. sonunu tahmin ediyorum bu hastalıklı ilişkinin. elim belki de her şeyin farkında. üstünde yer verdiği yaranın büyüdüğünü biliyor. hatta bazen daha şiddetli yanma hissediyor olabilir. belki sadece yaraya inanmak istiyor. iyileştiğine inanmak istiyor. belki sadece tam üstünde bir şey taşımaya ihtiyacı var. artık çok genç görünmüyor elim. diğer elimle derisini tutup çektiğimde, eski haline gelmesi gözle farkedilebilir bir zaman alıyor. hem üzerindeki çatlaklar da daha belirgin. birkaç tane de benek var görünen. geçmişini inkar etmemesini seviyorum. dürüst olmasından mutluyum, elimin. ama yara canımı sıkıyor. kötü niyetinin üzerine esrarını örtmüş duruyor. elime yardım etmek istiyorum. doktora giderek elime gerçekleri göstereceğim. bu yaradan kurtulması gerek. iyileşse de orada duran, bir anda kötüleşen ve canını yakan o yaradan kurtulmalı elim. iyileşiyor gibi görünen bir yarası olmamalı elimin. elimin bir yarası olmamalı.

Share on FacebookShare on Twitter
Share on Myspace
© 2012 kograg